هانتاویروس چیست؟ گروهی از ویروسها که عمدتاً توسط جوندگان منتقل میشوند. انسانها معمولاً از طریق تماس با ادرار، بزاق یا مدفوع موشها و استنشاق ذرات آلوده بیمار میشوند. این ویروس میتواند باعث دو بیماری خطرناک شود: سندرم ریوی هانتاویروس (HPS) که ریهها را درگیر میکند و ممکن است به نارسایی تنفسی منجر شود، و تب خونریزیدهنده همراه با نارسایی کلیه (HFRS) که بیشتر در آسیا و اروپا دیده میشود.
در هفته نخست ماه مه ۲۰۲۶، یک شیوع نادر و مرگبار از هانتاویروس در کشتی تفریحی «MV Hondius» توجه سازمانهای بهداشتی جهان را جلب کرد. این کشتی که سفر خود را از اوشوآیا در آرژانتین آغاز کرده بود، پس از بروز چند مورد بیماری شدید تنفسی و مرگ چند مسافر، به کانون یک عملیات بینالمللی ردیابی و قرنطینه تبدیل شد.
کشتی حدود ۱۵۰ مسافر و خدمه داشت. نخستین قربانی، مردی هلندی بود که در ۱۱ آوریل در کشتی جان باخت. جسد او دو هفته بعد در جزیره سنت هلنا (St. Helena) از کشتی خارج شد. همسر او نیز در همان جزیره پیاده شد و پس از انتقال به آفریقای جنوبی، در فرودگاه ژوهانسبورگ دچار وخامت حال شد و جان خود را از دست داد. پس از آن، یک زن آلمانی نیز در کشتی فوت کرد و چند نفر دیگر علائم شدید تنفسی و تب نشان دادند.
یکی از نگرانیهای اصلی مقامهای بهداشتی این بود که حدود ۳۰ تا ۴۰ مسافر پیش از اعلام رسمی شیوع بیماری، در جزیره سنت هلنا از کشتی خارج شده و به کشورهای مختلف سفر کرده بودند. برخی از این افراد به اروپا، آمریکا و آفریقای جنوبی بازگشتند و همین موضوع باعث آغاز عملیات گسترده ردیابی تماسها در چند کشور شد.
ماجرای کشتی تفریحی MV Hondiusطبق گزارش سازمان جهانی بهداشت، عامل احتمالی این شیوع «ویروس آند» (Andes virus) بوده است؛ گونهای از هانتاویروس که برخلاف اغلب انواع این ویروس، در موارد نادری میتواند از انسان به انسان منتقل شود. این گونه بیشتر در آمریکای جنوبی دیده میشود و میزان مرگومیر بالایی دارد. معمولاً هانتاویروس بهصورت پراکنده و در مناطق روستایی دیده میشود، نه در کشتیهای تفریحی؛ همین موضوع نگرانی جهانی را افزایش داد.
نرخ مرگومیر در برخی گونههای هانتاویروس میتواند به ۳۰ تا ۴۰ درصد برسد.
| عنوان | جزئیات |
|---|---|
| خانواده ویروس | Hantaviridae، منتقله از جوندگان |
| بیماریهای اصلی | سندرم ریوی هانتاویروس (HPS) و تب خونریزیدهنده کلیوی (HFRS) |
| نرخ مرگومیر (گونه آند) | تا ۳۰-۴۰ درصد |
| دوره نهفتگی | ۱ تا ۸ هفته (معمولاً ۲-۴ هفته) |
| منبع احتمالی آلودگی در کشتی | تماس با جوندگان آلوده در توقف در جنوب آرژانتین |
آیا هانتاویروس کشنده است؟
آیا واکسن یا درمان خاصی برای هانتاویروس وجود دارد؟
چگونه از ابتلا به هانتاویروس پیشگیری کنیم؟
آیا خطر شیوع جهانی هانتاویروس وجود دارد؟
هانتاویروس یک تهدید جدی اما قابل پیشگیری است. شیوع نادر آن در کشتی تفریحی MV Hondius نشان داد که حتی در مکانهای غیرمنتظره نیز ممکن است این ویروس ظاهر شود و به دلیل توانایی محدود انتقال انسان به انسان (در گونه آند)، نیاز به ردیابی گسترده تماسها دارد. آگاهی از علائم، راههای انتقال و روشهای پیشگیری، کلید کاهش خطر این بیماری مرگبار است.
