فرشید شکرخدایی در گفتگوی اختصاصی با خبرگزاری صداوسیما، با اشاره به آمار رسمی معاملات بورس انرژی اظهار کرد: روند افزایشی حجم و ارزش معاملات در بورس انرژی ایران، حتی پیش از وقوع تنشهای اخیر و در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته، کاملاً مشهود و قابل تأیید است. این افزایش عرضه و معامله، نشاندهنده اعتماد بیشتر تولیدکنندگان و مصرفکنندگان به سازوکار بازار و حرکت به سمت شفافیت و کشف واقعی قیمتهاست.
از مسیرهای غیرشفاف تا رقابتپذیری
رئیس کمیسیون سرمایهگذاری و تأمین مالی اتاق ایران افزود: بورس انرژی توانسته بخش قابل توجهی از معاملات را از مسیرهای غیرشفاف خارج کرده و به سمت رقابتپذیری هدایت کند. این روند بدون اتکا به عوامل بیرونی و حتی پیش از جنگ محقق شده و بیانگر ظرفیت بالای این بازار در اقتصاد کشور است. البته استمرار این رشد، نیازمند حمایتهای سیاستی، رفع موانع تأمین نقدینگی و تقویت زیرساختهای معاملاتی خواهد بود.
بازگشایی بازار سهام بهصورت تدریجی
رئیس کمیسیون سرمایهگذاری و تأمین مالی اتاق ایران با اشاره به تأثیر ثبات بازار انرژی بر بازار سرمایه گفت: ثبات در تولید و عرضه محصولات انرژی، اثر مستقیمی بر کاهش هزینههای تولید در صنایع انرژیبر از جمله فولاد، پتروشیمی و سیمان دارد. زمانی که معاملات برق و گاز با شفافیت و حجم بالا در بورس انرژی انجام میشود، پیشبینیپذیری هزینهها افزایش یافته و ریسک عملیاتی شرکتها کاهش پیدا میکند؛ موضوعی که میتواند جذابیت سرمایهگذاری در سهام شرکتهای مرتبط را افزایش دهد.
وی ادامه داد: در شرایط فعلی، بازگشایی بازار سهام بهصورت تدریجی و با احتیاط در حال بررسی است و ثبات بازار انرژی میتواند بهعنوان یک سیگنال اعتماد، نقدینگی را به سمت شرکتهای وابسته به انرژی هدایت کند. البته این عامل به تنهایی کافی نیست و باید در کنار آن، افشای شفاف آثار مالی جنگ، حمایتهای دولتی و مدیریت انتظارات نیز مورد توجه قرار گیرد.
اصلاحات ساختاری در حوزه قیمتگذاری و مصرف انرژی
شکرخدایی همچنین رونق معاملات برق و گاز در بورس انرژی را نتیجه مستقیم اصلاحات ساختاری در حوزه قیمتگذاری و مصرف انرژی دانست و گفت: ابلاغ آییننامههای جدید، تعیین نرخ سوخت نیروگاهها متناسب با نرخ برق صنایع انرژیبر و تمرکز بر شفافیت در قیمتگذاری، بخشی از این اصلاحات است که به افزایش کارایی مصرف، کاهش یارانههای پنهان و تقویت رقابت در تولید منجر شده است.
وی افزود: نتیجه این اصلاحات را میتوان در رشد سهم معاملات برق و ورود تعداد بیشتری از تولیدکنندگان و مصرفکنندگان به بورس انرژی مشاهده کرد. این تجربه میتواند الگویی موفق برای سایر حاملهای انرژی باشد و به رفع ناترازیها در این حوزه کمک کند.
جذابیت بالای ابزارهای مالی برای جذب تقدینگی
رئیس کمیسیون سرمایهگذاری و تأمین مالی اتاق ایران در بخش دیگری از سخنان خود، ظرفیت ابزارهای مالی حوزه انرژی را «بسیار بالا و استراتژیک» توصیف کرد و گفت: ابزارهایی مانند قراردادهای آتی و اختیار معامله، گواهی صرفهجویی انرژی، گواهی سپرده کالایی، صندوقهای سرمایهگذاری کالایی و اوراق مشتقه مبتنی بر برق و گاز، ظرفیت بالایی برای جذب نقدینگی سرگردان و هدایت آن به سمت سرمایهگذاری مولد دارند.
وی تصریح کرد: این ابزارها به دلیل برخورداری از پشتوانه کالای واقعی انرژی، از نقدشوندگی مناسب و ریسکپذیری پایینتری برخوردارند و تجربه صندوقها و گواهیهای موجود نیز نشان داده که از جذابیت بالایی برای سرمایهگذاران خرد و نهادی برخوردار هستند.
شکرخدایی تأکید کرد: توسعه ابزارهای مالی انرژی باید در اولویت سیاستگذاری اقتصادی قرار گیرد. با حمایتهای قانونی و تبلیغاتی مناسب، میتوان منابع سرگردان را برای تأمین مالی پروژههای انرژی، بهویژه در حوزه تجدیدپذیرها، جذب و همزمان ریسک سیستماتیک بازار سرمایه را کاهش داد.
وی در پایان خاطرنشان کرد: روند مثبت بورس انرژی یک فرصت طلایی برای اقتصاد ایران است. اگر این ثبات با اصلاحات عمیقتر و ابزارهای نوین همراه شود، میتواند نقش محوری در رونق بازار سرمایه و رشد پایدار ایفا کند.
