به گزارش خبرنگار ایرنا، یدالله دهقانی شنبه شب در میز گفتوگوی دانشگاهیان و مردم با موضوع تحلیل وضعیت کنونی مذاکرات و آینده دفاع مقدس سوم که در حاشیه تجمع مردمی میدان مادر بیرجند برگزار شد، افزود: در روزهای نخست جنگ، بسیاری از کشورهای جهان تصور میکردند جمهوری اسلامی ایران ظرف مدت کوتاهی شکست خواهد خورد و حتی قدرتهایی مانند چین و روسیه نیز موضعگیری قاطعی نداشتند و برخی کشورهای منطقه آشکارا از آمریکا و رژیم صهیونیستی حمایت میکردند.
وی بیان کرد: در آن مقطع، دونالد ترامپ از «تسلیم بیقید و شرط ایران» سخن میگفت و حتی درباره آینده رهبری و ساختار سیاسی ایران اظهارنظر میکرد، اما اکنون پس از گذشت بیش از ۹۰ روز، شرایط به گونهای تغییر کرده که آمریکا برای حل مسائل منطقهای و بازگشایی مسیرهای راهبردی ناچار به گفتوگو با ایران شده است.
آمریکا سابقهای طولانی در نقض تعهدات دارد
کارشناس مسائل سیاسی در خراسان جنوبی با اشاره به سوابق روابط ایران و آمریکا گفت: تجربه تاریخی نشان میدهد آمریکا به تعهدات خود پایبند نبوده است و از دورههای مختلف پیش از انقلاب تا پس از انقلاب اسلامی، هر زمان که جمهوری اسلامی یا دولتهای مختلف ایران برای تعامل و گفتوگو اقدام کردهاند، آمریکا در نهایت مسیر بدعهدی و نقض توافقات را در پیش گرفته است.
وی تاکید کرد: بر همین اساس نباید نسبت به نتایج مذاکرات خوشبینانه و مبتنی بر اعتماد رفتار کرد، زیرا تجربه تاریخی نشان میدهد واشنگتن همواره تلاش کرده آنچه را در میدان به دست نیاورده، از مسیر مذاکره و فشار سیاسی کسب کند.
دهقانی در ادامه تصریح کرد: راهبرد اصلی آمریکا همواره استفاده از قدرت نظامی و فشار مستقیم بوده است. بنابراین وقتی به سمت مذاکره میآید، به معنای آن است که در میدان نظامی با محدودیتها و هزینههای جدی مواجه شده است.
وی افزود: اگر واشنگتن احساس کند هزینه درگیری با ایران بالاست، در مذاکرات نیز ناچار به عقبنشینی خواهد شد.
این تحلیلگر مسائل سیاسی با اشاره به تحولات اخیر منطقه اظهار کرد: در شرایط کنونی، آمریکا به دلایل مختلف از جمله مسائل اقتصادی، افزایش قیمت انرژی، ملاحظات انتخاباتی و نگرانی از گسترش دامنه جنگ، خواهان پایان درگیریهاست؛ اما رژیم صهیونیستی تمایلی به پایان جنگ ندارد.
وی گفت: مقامات رژیم صهیونیستی معتقدند اگر جنگ بدون دستیابی به اهداف مورد نظر آنها پایان یابد، موقعیت راهبردی این رژیم در منطقه بیش از گذشته تضعیف خواهد شد و از این رو، تلآویو تلاش میکند روند مذاکرات را با مانع مواجه کند.
پنج محور اصلی اختلاف در مذاکرات
دهقانی درباره موضوعات مورد اختلاف در مذاکرات عنوان کرد: پایان جنگ در تمامی جبههها، آزادسازی منابع مالی ایران، رفع تحریمها، مسائل مرتبط با تنگه هرمز و برخی ترتیبات امنیتی از مهمترین محورهای مذاکرات جاری است.
وی ادامه داد: یکی از اختلافات اصلی مربوط به وضعیت لبنان است و جمهوری اسلامی ایران بر پایان جنگ در همه جبههها از جمله لبنان تاکید دارد، در حالی که رژیم صهیونیستی خواهان تداوم فشارها علیه مقاومت لبنان است.
این کارشناس سیاسی اظهار کرد: ایران خواهان دسترسی مستقیم به منابع مالی خود است، اما آمریکا تلاش میکند این منابع را به صورت مرحلهای و از طریق سازوکارهای واسطهای آزاد کند.
وی افزود: بر اساس برخی پیشنهادها، منابع مالی ایران در حسابهای واسط نگهداری شده و صرف خرید کالاها و نیازهای مشخص شود؛ موضوعی که همچنان محل اختلاف طرفین است.
دهقانی با اشاره به مواضع اخیر آمریکا درباره ذخایر اورانیوم ایران گفت: مواضع واشنگتن در این زمینه نسبت به گذشته تغییر کرده است، چون در ابتدا آمریکا خواهان تحویل یا خروج کامل ذخایر اورانیوم از ایران بود، اما اکنون درباره مدیریت این ذخایر در داخل کشور سخن میگوید که نشانهای از عقبنشینی از مواضع اولیه محسوب میشود.
انتقاد از تخریب تیم مذاکرهکننده
وی با انتقاد از برخی حملات رسانهای و سیاسی به تیم مذاکرهکننده ایرانی گفت: در شرایط حساس کنونی، تخریب مسئولان و مذاکرهکنندگان کشور اقدامی نادرست است و کسانی که خود را پیرو ولایت فقیه و مدافع انقلاب میدانند باید از چارچوبهای تعیینشده توسط رهبر معظم انقلاب حمایت کنند.
این کارشناس مسائل سیاسی تاکید کرد: بسیاری از ابعاد مذاکرات و تصمیمات کلان کشور برای افکار عمومی روشن نیست و قضاوتهای شتابزده میتواند به منافع ملی آسیب بزند.
وی همچنین درباره وضعیت لبنان و حزبالله تصریح کرد: جمهوری اسلامی ایران همچنان از مقاومت لبنان حمایت میکند و یکی از مطالبات اصلی تهران در مذاکرات، توقف جنگ در تمامی جبههها از جمله لبنان است.
دهقانی در ادامه افزود: بخشی از مشکلات موجود به شرایط داخلی لبنان و مواضع دولت این کشور بازمیگردد، اما ایران همچنان بر حمایت از مقاومت و پایان حملات رژیم صهیونیستی تاکید دارد.
وی تاکید کرد: تجربه نشان داده است که حفظ حقوق ملت ایران تنها با اتکا به قدرت ملی، توان دفاعی و بازدارندگی امکانپذیر است و دیپلماسی زمانی موفق خواهد بود که پشتوانه قدرت و اقتدار ملی را در اختیار داشته باشد و طرف مقابل هزینه اقدامات خود را بهخوبی درک کند.
