به گزارش ایرنا، در حالی که جهان امروز در میانه تلاطمهای ژئوپلیتیک، بحرانهای اقتصادی و کمرنگ شدن الگوهای سنتی قرار دارد، بازگشت به آموزهها و درس تابآوری توسط امام موسی کاظم(ع) احساس میشود.
در روزگاری که همه دنیا در حصار فشارهای چندجانبه گرفتار شدهاند، میراث امام کاظم(ع) که همان آرامبخشی است، تنها نقشهراه برای عبور از بحرانها از طریق مقاومت هوشمندانه محسوب میشود.
نام «کاظم» به معنای فروخوردن خشم و مهار کردن هیجان است؛ اما در تحلیل حرفهای، این به معنای ضعف یا تسلیم نیست. در واقع، «کاظم» یعنی مدیریت انرژی در زمان بحران؛ ۱۶ خرداد ۱۴۰۵، سالروز میلاد امام موسی کاظم(ع) است و اگر بخواهیم از نگاهی جامعهشناختی به حیات این امام بزرگوار بنگریم، ولادت ایشان مقدمه دورانی بود که در آن زندان به مکانی برای نشر علم و پیوند با تودهها تبدیل شد؛ امام کاظم(ع) با حضور در میان شیعیان و حتی در بند سختترین زندانها، توانست ساختار زیربنایی شیعه را بازسازی کند.
دشمنان فکر میکردند با حبس کردن بدن امام، جریان فکری او را متوقف میکنند؛ اما نمیدانستند که ایشان با همان صبر و تداوم، در حال تبدیل کردن انزوای اجباری به یک تمرکز قدرتی است؛ نام ایشان یعنی «کاظم»، به معنای کسی است که خشم را مهار میکند، اما این مهار کردن به معنای عقبنشینی یا شکست خوردن نیست؛ بلکه دقیقا یعنی هوشمندانه عمل کردن؛ در دنیای امروز که زیر فشار مشکلات اقتصادی و اجتماعی هستیم، بزرگترین نیاز ما، یادگیری همین هنر است؛ هنر مدیریت بحران بدون از دست دادن خودمان.
یکی از جنبههای کمتر دیدهشده در تحلیلهای استراتژیک، این واقعیت است که بحرانهای جهانی مرز نمیشناسند؛ امروز دشمنان ایران نیز در چرخه مستمر تورم، تغییرات اقلیمی، بیثباتیهای داخلی و فشارهای اجتماعی دست و پنجه نرم میکنند.
در همین راستا، پیروز میدان کسی است که تابآوری بیشتری داشته باشد و اینجاست که الگوی ولادت امام کاظم(ع) وارد میدان میشود؛ ایشان در دورانی متولد و فعالیت کردند که فشار، ابزار اصلی حکومتهای وقت برای فلج کردن جامعه بود؛ اما با تمرکز بر ساختن زیرساختهای معنوی و فکری، ثابت کردند که میتوان در دل محدودیت، یک قلمرو مستقل از ارادهی فشاردهنده ایجاد کرد، لذا پیروی از الگوی تابآوری امام موسی کاظم(ع)، همان راه نجات برای امروز است.
تابآوری؛ از دفاع تا پیشروی
مردم ایران در سالهای اخیر آزمونهای سختی از جمله جنگ ۱۲ روزه، اغتشاشات دیماه ۱۴۰۴، جنگ رمضان و اکنون مشکلات اقتصادی و تورم را پشت سر گذاشتهاند؛ از نظر روانشناختی، نیاز به یک الگوی معنایی برای عبور از این وضعیت احساس میشود.
ولادت امام موسی کاظم(ع) میتواند نمادی از تولد قدرت نهفته در سکوت باشد؛ تابآوری در معنای اصیل آن، یعنی عدم سقوط به چاه ناامیدی که اصلیترین سلاح دشمنان برای فروپاشی روانی یک ملت است.
راه نجات ما در این دوران که نه صلح است و نه جنگ، در تابآوری خلاصه میشود؛ تابآوری یعنی وقتی فشار زیاد میشود، به جای اینکه بشکنیم و ناامید شویم، مثل یک فنر، انرژی خود را جمع کنیم تا بتوانیم دوباره بلند شویم و این یعنی تبدیل کردن خشم به اراده و تبدیل کردن فشار به قدرت ساختن.
بازخوانی الگوی تابآوری امام کاظم(ع) در شخصیت ملت ایران
مدرس سطوح عالی حوزه علمیه قم و عضو جامعه اساتید حوزههای علمیه فارس در گفتوگو با خبرنگار ایرنا، با اشاره به پیوند میان رنجهای دوران زندان حضرت موسی کاظم(ع) و قدرت ایستادگی امروز ملت ایران تاکید کرد: تابآوری مردم در برابر فشارهای پیچیده دشمن، محصول مستقیم الگوپردازی ائمه معصومین و استقامت در مسیر حق است که هیچ فشار اقتصادی یا امنیتی نمیتواند آن را در هم بشکند.
حجتالاسلام والمسلمین امین رصاف با اشاره به ابعاد عمیق حوادث دوران زندان حضرت موسی بن جعفر(ع) خاطرنشان کرد که بخش عظیمی از عمر مبارک ایشان در بند و محدودیت سپری شد.
از صبر در زندان تا ایستادگی در برابر ابرقدرتها
وی با نگاهی تحلیلی بیان کرد که امام در آغاز ورود به زندان، از این فضای خلوت برای تعمق در ارتباط با پروردگار شکرگزار بود، اما هر روز شکنجههای جسمی و روحی توسط جباران، شرایط را بر ایشان دشوارتر میکرد.
عضو جامعه اساتید حوزههای علمیه فارس با تاکید بر اینکه دشمنان از هیچ اقدامی برای درهم شکستن روحیهی امام مضایقه نکردند، تصریح کرد: این تحمل بینظیر، تنها یک واقعه تاریخی نیست، بلکه یک الگوی تابآوری است که در تار و پود جامعه ما نفوذ کرده و مایه برکت و رشد در میان امت مسلمان شده است.
حجتالاسلام والمسلمین رصاف در ادامه با تمرکز بر مفهوم تابآوری، خاطرنشان کرد: دشمنان همواره در تلاش بودهاند تا با ایجاد مضیقه و فشار بر شیعیان، آرامش را از آنان سلب کنند؛ اما آنچه امروز به عنوان شکوه و اقتدار ایران شاهد هستیم، نتیجه مستقیم همان استقامتها و تابآوریهایی است که از امامان معصوم و فرزندان مبارک ایشان آموختهایم.
وی تاکید کرد: امروز جهان بر این واقعیت معترف است که ایران در برابر تمامی ابرقدرتها ایستاده و با وجود تمام توطئهها، هرگز کمر خم نکرده است.
شیعیان در تاریکترین سیاهچالهای تاریخ نیز از مسیر حق عقبنشینی نکردند
عضو جامعه اساتید حوزههای علمیه فارس، این ایستادگی را نتیجه مستقیم همان الگوی تابآوری دانست که در دوران امام کاظم(ع) شکل گرفت و به ملت ایران منتقل شد؛ ملتی که یاد گرفته است حتی در تاریکترین سیاهچالهای تاریخ نیز از مسیر حق عقب ننشیند.
حجتالاسلام والمسلمین رصاف با اشاره به ضرورت پیوند میان «توسل» و «راه و روش»، بیان کرد: اگرچه مردم در نیازهای خود به درگاه حضرت بابالحوائج(ع) متوسل میشوند، اما اصل مسئله در عبور از بحرانها، حرکت در همان مسیر و روشی است که ائمه اطهار(ع) طی کردهاند.
وی با نگاهی به وضعیت موجود کشور، خاطرنشان کرد: ملت ایران در برابر برنامهریزیهای بسیار پیچیده و چندلایه دشمن در حوزههای اطلاعاتی، امنیتی، نظامی، سیاسی و بهویژه اقتصادی، نشان داده است که در ماههای اخیر بسیار محکمتر و مصممتر از گذشته به مسیر خود ادامه میدهد.
عضو جامعه اساتید حوزههای علمیه فارس تاکید کرد: مردم با صدای رسا اعلام کردهاند که تحت هیچ شرایطی حاضر به تسلیم شدن یا نشان دادن هرگونه تواضع و کرنش در برابر فشارها نیستند و این همان عظمت برخاسته از الگوی ائمه(ع) است.
حجتالاسلام والمسلمین رصاف در بخش دیگری از سخنان خود به این نکته اشاره کرد که ایستادگی همواره با هزینه همراه است، اما این هزینهها در نهایت به خیر و مصلحت مردم خواهد انجامید.
مسئولان با ایفای نقش صحیح از بار مشکلات مردم بکاهند
وی با درک عمیق از فشارهای اقتصادی و رنجهای ناشی از آن بر دوش مردم، تصریح کرد: این سختیها نباید باعث بیخیالی مسئولان شود، بلکه مسئولان موظفاند با ایفای نقش خود، وظایفشان را چندین برابر انجام دهند تا بار سنگین این دوران بر دوش ملت سبکتر شود.
عضو جامعه اساتید حوزههای علمیه فارس با بیان اینکه دوران جنگ و بحران همواره با چالشهای اقتصادی و اجتماعی همراه است، گفت: اگر ملت ایران همین روند تقویت تابآوری خود را حفظ کند، بدون شک پایان این راه، پیروزی مطلق، سربلندی و استقرار عظمت بیچون و چرای ایران خواهد بود.
برای عبور از چالشها، تابآوری خود را تقویت کنیم
ولادت امام موسی کاظم(ع) برای امروز ما پیامی است که یاد بگیریم در میانه این همه تلاطم، مرکز ثقل خودمان را حفظ کنیم؛ این یعنی با هوش و با آرامشی که نه از سر ضعف، بلکه از سر قدرت است، از میان این بحرانها عبور کنیم و نشان دهیم که فشارها میتوانند ما را محکمتر کنند، نه اینکه از پا درآورند.
ولادت امام موسی کاظم(ع)، برخورد نور با ظلمت مطلق بود؛ نه با جرقههای کوچک و پراکنده، بلکه با تداوم شعلهای آرام و همیشگی، تاریکی را به چالش کشید.
این امام بزرگوار نه یک رهبر برآمده از شکوه کاخها، بلکه رهبری بود که از دل رنج و صبوری، معنای جدیدی از فتح را برای بشریت نوشت؛ فتح قلبهایی که هیچ زندانی نمیتواند آن را در قفس گرفتار کند.
