«کارون‌زمین»؛ کشفی در ارتفاعات البرز شرقی که تاریخ گلستان را ورق می‌زند

ایرنا یکشنبه 17 خرداد 1405 - 14:03
گرگان- ایرنا- در میان جنگل‌های هیرکانی و ارتفاعات مه‌آلود البرز شرقی، با بیش از ۲ هزار متر ارتفاع از سطح دریا، باستان‌شناسان در حال کنار زدن لایه‌های خاکی در محوطه‌ «کارون‌زمین» با شواهدی از وجود یک قلعه و استقرارهای انسانی هستند که شاید بخشی از تاریخ ناشناخته شرق گلستان را آشکار کند.

به گزارش ایرنا، گلستان اگرچه بیشتر با دیوار بزرگ گرگان، شهر تاریخی جرجان و تپه‌های باستانی دشت گرگان شناخته می‌شود اما بخش قابل توجهی از ظرفیت‌های تاریخی این استان در مناطق کوهستانی و جنگلی آن هنوز کمتر مورد مطالعه قرار گرفته که به گفته کارشناسان می‌توانند حلقه‌های مفقوده تاریخ استقرار انسان در شمال ایران را در خود جای داده باشند.

در همین راستا، عملیات گمانه‌زنی برای تعیین عرصه و حریم محوطه باستانی کارون‌زمین در محدوده روستای غریب‌آباد شهرستان علی‌آبادکتول آغاز شده و نتایج اولیه، باستان‌شناسان را با نشانه‌هایی ارزشمند از گذشته این منطقه روبه‌رو کرده است.

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی گلستان در بازدید از روند این مطالعات گفت: تاکنون ۱۶ گمانه در بخش‌های مختلف محوطه حفر شده و آثار معماری مرتبط با یک قلعه و همچنین بقایایی از استقرارهای مسکونی شناسایی شده است.

فریدون فعالی افزود: بررسی‌های میدانی نشان می‌دهد این محوطه از ظرفیت قابل توجهی برای مطالعات باستان‌شناسی برخوردار است و پژوهش‌ها برای شناخت دقیق‌تر ساختارها و لایه‌های فرهنگی آن ادامه دارد.

به گفته وی، نمونه‌های به دست آمده در حال مطالعه و گاهنگاری است تا بتوان درباره قدمت دقیق محوطه اظهار نظر قطعی کرد.

کارون‌زمین؛ کشفی در ارتفاعات البرز شرقی که تاریخ گلستان را ورق می‌زند

هرچند نتایج نهایی هنوز اعلام نشده اما شواهد سطحی و مواد فرهنگی کشف شده به ویژه قطعات سفال، احتمال تعلق این محوطه به دوره عصر آهن را تقویت کرده که از مهم‌ترین مقاطع تحول جوامع انسانی در فلات ایران به شمار می‌رود.

اگر این فرضیه در مطالعات تکمیلی تایید شود، کارون‌زمین می‌تواند به یکی از مهم‌ترین محوطه‌های باستانی ارتفاعات شرقی البرز در گلستان تبدیل شود که تاکنون کمتر در کانون پژوهش‌های باستان‌شناسی قرار داشته است.

کارشناسان معتقدند استقرار یک قلعه در چنین ارتفاعی می‌تواند بیانگر اهمیت راهبردی منطقه در دوره‌های تاریخی باشد؛ چرا که ارتفاعات البرز از گذشته مسیر ارتباطی میان دشت‌های شمالی و مناطق مرکزی ایران بوده و بسیاری از استقرارهای انسانی با هدف کنترل مسیرهای عبور و مرور شکل گرفته‌اند.

فعالی با اشاره به ناشناخته بودن بخش زیادی از ظرفیت‌های تاریخی این محدوده گفت: تاکنون در بسیاری از مناطق کوهستانی شرق گلستان بررسی‌های منظم باستان‌شناسی انجام نشده و احتمال وجود آثار تاریخی دیگری در این نواحی دور از انتظار نیست.

وی افزود: پس از پایان عملیات گمانه‌زنی، مستندسازی و نقشه‌برداری کامل محوطه انجام خواهد شد و بر اساس نتایج به دست آمده، عرصه و حریم اثر تعیین و ضوابط حفاظتی آن تدوین می‌شود.

منبع خبر "ایرنا" است و موتور جستجوگر خبر تیترآنلاین در قبال محتوای آن هیچ مسئولیتی ندارد. (ادامه)
با استناد به ماده ۷۴ قانون تجارت الکترونیک مصوب ۱۳۸۲/۱۰/۱۷ مجلس شورای اسلامی و با عنایت به اینکه سایت تیترآنلاین مصداق بستر مبادلات الکترونیکی متنی، صوتی و تصویری است، مسئولیت نقض حقوق تصریح شده مولفان از قبیل تکثیر، اجرا و توزیع و یا هرگونه محتوای خلاف قوانین کشور ایران بر عهده منبع خبر و کاربران است.