خبرگزاری مهر - گروه استانها، یوسف برادران مهر: معضل قاچاق سوخت در استان سیستان و بلوچستان سالیان درازی است که بهعنوان یکی از اصلیترین چالشهای اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی این منطقه مطرح میشود. این استان که از نظر توسعه صنعتی و زیرساختی در زمره مناطق کمبرخوردار کشور قرار دارد، فرصتهای شغلی پایدار و قانونی اندکی برای جوانان و نوجوانان خود فراهم کرده است. همین کمبود شغل و نبود صنایع، بسیاری از آنان را به سمت شغل کاذب سوختکشی سوق داده و به مرور زمان فرهنگی شکل گرفته که در آن «یکشبه پولدار شدن» به یک آرزو و حتی باور رایج بدل شده است.
در این میان، فرهنگ شوتیسواری و حرکت با سرعتهای بسیار بالا در جادهها به یکی از ویژگیهای بارز سوختبران تبدیل شده است. آنان با تلقین این تصور که باید با صدها لیتر سوخت و سرعتی سرسامآور مسیرهای طولانی را طی کنند، نهتنها جان خود را در معرض خطر قرار میدهند بلکه امنیت عمومی جادهها را نیز به شدت تهدید میکنند. نتیجه این رفتارها، وقوع تصادفات متعدد در سطح استان است که معمولاً هر هفته تکرار میشود؛ تصادفاتی که ریشه در قاچاق سوخت، بیتوجهی به اصول ایمنی و ضعف سازماندهی دارد.
هر ساله شمار زیادی از جوانان و نوجوانان سوختکش و حتی افراد عادی در این حوادث جان میبازند و خانوادههای بسیاری داغدار میشوند. این وضعیت جادههای سیستان و بلوچستان را به محیطی ناامن برای مردم محلی و گردشگران تبدیل کرده است، بهویژه در تاریکی شب که زمان اصلی تردد سوختبران محسوب میشود. در زیر فقط به تعدادی از تصادفات اخیر سوختبران استان اشاره میکنیم:
تصادف خودرو سوختبر با اتوبوس مسافربری در محور زاهدان-خاش با دو کشته؛ ۲۸ مهر ماه ۱۴۰۴
برخورد خودرو سوختبر با یک سواری در محور چابهار-بریس با دو کشته و یک زخمی؛ ۲۹ آذر ۱۴۰۴
برخورد شدید خودرو سوختبر در شهرستان راسک با یک موتور که منجر به جان باختن موتور سوار شد؛ ۲۵ آذر ۱۴۰۴
برخورد دو دستگاه سوختبر در گوهر کوه شهرستان تفتان که سه نفر در آتش سوختند؛ ۵ دی ماه ۱۴۰۴
بدین ترتیب، قاچاق سوخت تنها یک معضل اقتصادی نیست، بلکه تهدیدی جدی برای جان جوانان، امنیت اجتماعی و حتی فرهنگ عمومی استان به شمار میرود. حل این مسئله نیازمند توجه جدی، برنامهریزی دقیق و ایجاد فرصتهای شغلی سالم و پایدار و تقویت و تبلیغ فرهنگ درست رانندگی است تا چرخه خطرناک سوختکشی و شوتیسواری پایان یابد.
تعقیب و گریز خودروهای سوختبر در دستور کار نیست
سرهنگ مهدی خمر، رئیس پلیس راه شمال سیستان و بلوچستان، در گفت و گو با خبرنگار مهر با اشاره به دستور صریح فرماندهی انتظامی سیستان و بلوچستان اعلام کرد: برابر ابلاغ سردار اسحاقی، فرمانده انتظامی استان، به هیچ عنوان تعقیب و گریز خودروهای مرتبط با سوخت، در جادهها در دستور کار پلیس نیست و تأکید پلیس بر انجام این فعالیتها در چارچوب اصول ایمنی و مقررات است.
رئیس پلیس راه شمال استان افزود: استفاده از خودروهای غیراستاندارد و مخازن ناایمن، ضریب ایمنی پایینی دارد و خودروهای آغشته به سوخت، همواره در معرض آتشسوزی و بروز حوادث سنگین قرار دارند که میتواند جان راننده و سایر شهروندان را به خطر بیندازد.
سرهنگ خمر تصریح کرد: رویکرد پلیس آموزشی و فرهنگ سازی و برخورد بر افراد و خودروهایی که تکرار تخلف دارند با هدف ارتقای ایمنی، حفظ جان شهروندان و افزایش آرامش اجتماعی در سطح استان سیستان و بلوچستان است.
بخش قابل توجهی از حوادث رانندگی استان ناشی از رفتار پرخطر سوختبرها و شوتی سواران است
سرهنگ حجت پرهیزکار، رئیس پلیس راهور سیستان و بلوچستان، با اشاره به وضعیت تصادفات رانندگی در سطح استان اظهار داشت: متأسفانه بخش قابل توجهی از حوادث ترافیکی در استان ناشی از رفتارهای پرخطر و غیرایمن برخی رانندگان از جمله شوتی سواران و سوختبرها است که پیامدهای جبرانناپذیری به همراه دارد.
وی با بیان اینکه در برخی از تصادفات، افراد بیگناه جان خود را از دست دادهاند یا دچار نقص عضو شدهاند، افزود: این حوادث نهتنها موجب از بین رفتن جان شهروندان میشود، بلکه خانوادههایی را داغدار کرده و آسیبهای عمیق اجتماعی و روانی به جامعه وارد میکند.
رئیس پلیس راهور استان تأکید کرد: جان انسانها امانت الهی است و هیچکس حق ندارد با بیتوجهی به قوانین و مقررات راهنمایی و رانندگی، امنیت و سلامت خود و دیگران را به خطر بیندازد.
ضرورت همراهی علما، بزرگان و نخبگان سیستان و بلوچستان برای فرهنگ سازی رانندگی ایمن
سرهنگ پرهیزکار با اشاره به مسئولیت همگانی در کاهش تصادفات گفت: برای کنترل و کاهش سوانح رانندگی، همراهی همه دستگاهها، نهادهای فرهنگی، بزرگان، معتمدان، خانوادهها و خود رانندگان ضروری است و تنها با اصلاح رفتارهای ترافیکی میتوان به ارتقای ایمنی در جادهها و معابر شهری دست یافت.
وی در پایان خاطرنشان کرد: پلیس راهور با جدیت در چارچوب قانون، مأموریت خود را در جهت حفظ جان شهروندان، افزایش انضباط ترافیکی و تأمین آرامش عمومی در سطح استان دنبال میکند.
رشد ۳۷ درصدی کشفیات قاچاق سوخت در سیستان و بلوچستان
سرهنگ حسینعلی کریمیامین، رئیس پلیس امنیت اقتصادی سیستان و بلوچستان در گفتوگو با خبرنگار مهر از اجرای ۳۷ مرحله طرح عملیاتی مقابله با قاچاق کالا، ارز و بهویژه سوخت در سال جاری خبر داد و گفت: در این مدت کشفیات بسیار خوبی داشتیم و نسبت به مدت مشابه سال قبل، عملکرد پلیس در حوزه مقابله با قاچاق سوخت با رشد ۳۷ درصدی همراه بوده است.
وی با اشاره به پیامدهای مخرب قاچاق سوخت افزود: قاچاق سوخت موجب هدررفت منابع ملی، کاهش بهرهوری اقتصادی کشور، افزایش ناامنی در جادهها و تغییر الگوی معیشت در مناطق مرزی و روستایی شده است؛ بهگونهای که بسیاری از فعالیتهای کشاورزی و دامداری جای خود را به قاچاق داده و تولید بومی و پایدار آسیب دیده است.
رئیس پلیس امنیت اقتصادی استان آثار اجتماعی قاچاق را نیز مهم دانست و گفت: قاچاق سوخت زمینهساز افزایش بزهکاری، گسترش رفتارهای خلاف قانون و ایجاد آشفتگی روانی و اجتماعی در جامعه و خانوادههاست.
وی تأکید کرد: سیاست کلی پلیس، حمایت و پشتیبانی از فعالان اقتصادی سالم است و ما خود را حامی فرآیندهای قانونی و شفاف اقتصادی میدانیم. شهروندان میتوانند اخبار و اطلاعات مربوط به جرایم اقتصادی، قاچاق کالا و ارز و احتکار را از طریق شماره ۳۰۰۱۰ ستاد خبری پلیس یا شماره ۱۱۰ مرکز فوریتهای پلیس گزارش کنند.
برخورد با شبکه و مافیاهای قاچاق در دستور کار پلیس است
وی با اشاره به تمرکز پلیس بر مبارزه با قاچاق سازمانیافته سوخت و کالا اظهار داشت: برخورد با سرشبکهها و باندهای قاچاق در دستور کار قرار دارد. در سال جاری، توقیف خودروها و متلاشی شدن باندهای قاچاق نسبت به سال قبل ۲۳ درصد افزایش یافته است. همچنین در حوزه قاچاق دارو، چندین نفر دستگیر و به مراجع قضائی معرفی شدند.
کریمیامین درباره قاچاق فرآوردههای نفتی نیز گفت: بیشتر قاچاق سوخت از مرکز کشور به سمت مرزها انجام میشود و در این زمینه چندین تانکر سوخت توقیف و افراد مرتبط دستگیر شدهاند.
