الهه میانهساز در گفتگو با خبرنگار مهر با تشریح یک سناریوی بالینی اظهار کرد: بیماری ۷۲ ساله با سابقه طولانیمدت دیابت، طی هشت ماه گذشته با شکایت از راه رفتن غیرطبیعی و اختلال تعادل، بهویژه هنگام بستن چشمها، مراجعه کرده بود.
وی افزود: در معاینه اولیه، قدرت عضلات اندام تحتانی تقریباً طبیعی بود، اما تست بابنسکی و رومبرگ هر دو مثبت گزارش شد و بیمار هنگام راه رفتن، پاها را بیش از حد باز میگذاشت. همچنین درد و محدودیت حرکتی زانو نیز از دیگر شکایات بیمار بود که میتوانست تشخیص را به سمت مشکلات اسکلتی ـ عضلانی سوق دهد.
مدیر گروه طب فیزیکی و توانبخشی با اشاره به نتایج آزمایشهای اولیه تصریح کرد: اگرچه آزمایشهایی مانند CBC طبیعی بود، اما کنترل نامناسب قند خون وجود داشت. در نگاه نخست ممکن است نوروپاتی دیابتی، اختلالات مخچهای یا آرتروز زانو مطرح شود، اما وجود هایپررفلکسی و بابنسکی مثبت، احتمال درگیری سیستم عصبی مرکزی را تقویت میکند.
میانهساز ادامه داد: در کمبود ویتامین B12، بهدلیل درگیری ستونهای خلفی نخاع و بروز میلوپاتی، بیمار دچار آتاکسی حسی و اختلال تعادل میشود. نکته مهم این است که تظاهرات نورولوژیک این کمبود میتواند پیش از بروز کمخونی مگالوبلاستیک ظاهر شود؛ بنابراین طبیعی بودن CBC بههیچوجه ردکننده این تشخیص نیست.
وی با بیان اینکه سالمندان در معرض خطر بیشتری برای کمبود ویتامین B12 قرار دارند، گفت: افزایش سن، مصرف طولانیمدت داروهایی مانند متفورمین و مهارکنندههای پمپ پروتون (PPI)، اختلالات جذب گوارشی و دیابت از مهمترین عوامل مستعدکننده این کمبود هستند و باید بهصورت هدفمند مورد بررسی قرار گیرند.
این متخصص طب فیزیکی و توانبخشی تأکید کرد: حتی مقادیر مرزی ویتامین B12 در صورت وجود علائم بالینی باید جدی گرفته شود و درمان زودهنگام با مکمل میتواند از بروز آسیبهای ماندگار عصبی پیشگیری کند.
میانهساز خاطرنشان کرد: متأسفانه بسیاری از خانوادهها اختلال راه رفتن و تعادل در سالمندان را به حساب افزایش سن میگذارند، در حالی که بخشی از این مشکلات علل قابل درمان دارند و با تشخیص بهموقع، امکان بهبود کامل و بازگشت کیفیت زندگی وجود دارد.
