خبرآنلاین: خبرگزاری تسنیم پنجم اسفندماه اعلام کرد که با پیشنهاد فرمانده نیروی زمینی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و صدور حکمی از سوی فرماندهکل سپاه، سردار سید محمد حسینی به عنوان فرمانده تیپ نیروهای ویژه صابرین منصوب شد. بر اساس این گزارش، حسینی جایگزین سردار احمدعلی فیضاللهی شده است.
بر پایه این گزارش، سردار حسینی پیش از این فرماندهی تیپ نیرو مخصوص ۱۱۰ سلمان فارسی را بر عهده داشته است. تیپ نیروی مخصوص ۱۱۰ سلمان فارسی از تیپهای مخصوص نیروی زمینی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی است، که ستاد فرماندهی آن در شهر زاهدان، استان سیستان و بلوچستان مستقر است. از این جهت میتوان گفت یک فرمانده عملیاتی با سابقه کار در حوزه های نیروی زمینی از فرماندهی یک تیپ به فرماندهی تیپ دیگر نیروی زمینی منتقل شده است.
تیپ نیروهای ویژه صابرین نیز از جمله واحدهای عملیاتی نیروی زمینی سپاه است که در مأموریتهای تخصصی و ویژه ایفای نقش میکند. با این حال، پیشینه شکلگیری این یگان و حوزههای فعالیت آن در سالهای گذشته و البته نحوه خاص و متمایز عضوگیری آن باعث شده تا تفاوت ها و تمایزهای قابل توجهی با دیگر تیپ های نیروی زمینی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی داشته باشد. تیپی که سابقه تشکیل آن به سال های پایانی دهه ۷۰ و انگیزه آن تربیت تکاورانی متخصص در زمینه با برخورد عملیاتی و میدانی با تروریست ها بوده است.
وقتی رهبر انقلاب برای تاسیس صابرین شخصا مبلغی کمک کردند
سردار سیدمرتضی میریان فرمانده پیشین یگان صابرین در مرداد سال ۱۴۰۲ در گفت و گویی با خبرگزاری تسنیم درباره نحوه تشکیل این تیپ گفته است: «در آن زمان اتفاقاتی در اطراف مرزهای ما میافتاد که نیاز بود یک نیروی ویژهای وجود داشته باشد و ماموریتهای مقابله به مثل را اینها انجام دهند. این کار هم با نفس گرم حضرت آقا شکل گرفت. ایشان یک موضوعی را از سپاه خواسته بودند که در آن رابطه اقدامی انجام دهند. کار بجایی رسید که سه لشکر نیرو در مرز مستقر شدند. طرح را که به حضرت آقا ارائه کردند ایشان فرموده بودند که این مد نظر من نبود بلکه به نظر من باید گروههایی بروند و عملیات ویژه انجام دهند. فرماندهان سپاه بیان میکند که ما چنین نیرویی نداریم ایشان می فرمایند که بروید و تشکیل دهید. از اینجا موضوع تشکیل صابرین کلید خورد و حتی مبلغی هم خود ایشان کمک کردند که تجهیزات خاص برای این نیروها خریداری شود. به نفس حضرت آقا شجره طیبه صابرین شکل گرفت و بعد هم گردانهای فاتحین بسیج با الگو از صابرین ایجاد شدند. امروز هم خیلی از بازنشستههای صابرین در فاتحین کار آموزش را دنبال میکنند. همین الان ۶۰ درصد فرماندهان یگانهای رزم نیروی زمینی سپاه از نیروهای صابرین هستند. یعنی نیروهای استخوان داری که از دانش نظامی و تجربه عملیاتی بالایی برخوردار هستند».
آموزش زیر نظر نوهد ارتش/ چرا تیپ نیروی زمینی «صابرین» نام گرفت؟
نخستین هسته تشکیل تیپ صابرین در سال ۱۳۷۹ با هدف اجرای عملیاتهای ویژه و مقابله با تروریسم و به صورت یگان بود. این یگان در بدو تأسیس، بخشی از آموزشهای تخصصی خود را با همکاری تیپ ۶۵ نوهد نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران گذراند. یگانی که نامش از آیه ۶۵ سوره انفال است. در ترجمه فارسی این آیه قران آمده است که «ای پیامبر! مؤمنان را به جنگ برانگیز که اگر از شما بیست نفر صابر باشند بر دویست نفر چیره میشوند، و اگر از شما صد نفر [صابر]باشند بر هزار نفر از کافران چیره میشوند؛ زیرا آنان گروهی هستند [که حقایق توحید و قدرت خدا را]نمیفهمند».
در دی ماه سال ۱۳۹۳ دفاع پرس در گفت و گو با سردار «امانالله گشتاسبی» فرمانده یگان ویژه صابرین درباره تاریخچه تاسیس این یگان به نقل از او نوشته است: «یگان ویژه صابرین از یگانهایی است که تشکیل آن نیاز مبرم و ضروری سپاه پاسداران انقلاب اسلامی بود؛ چراکه با تدبیر پذیرش مأموریتهای سخت و عملیاتهای خاص و ویژه در همه محورها و عرصههای زمینی، هوایی، دریایی، امنیت در مرزهای داخلی و برونمرزی تشکیل شد. اولین کسی که فرماندهی این یگان را پذیرفت خود سرلشکر جعفری بود. خوشبختانه صابرین توانسته در مأموریتهای محوله، نتایج خوبی برای مجموعه نیروی زمینی و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، بهدست آورد».
گشتاسبی در همین گفتوگو، با اشاره به مطالعه بر روی تجربیات ارتش کشورهای دیگر در تاسیس این تیپ نظامی تاکید و البته تصریح کرده است که «ما خیلی متکی به تجارب گذشته نبودیم. چون نوع جنگها و مأموریتهای امروز با گذشته کاملاً تفاوت دارد؛ لذا ضمن بهرهبرداری محدود از تجربیات سنوات گذشته، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی این استعداد را دارد که خودش را با پدیدههای نو، سازگار و آماده سازد».
او در همین گفتوگو، با اشاره به مطالعه بر روی تجربیات ارتش کشورهای دیگر در تاسیس این تیپ نظامی تاکید و البته تصریح کرده است که «ما خیلی متکی به تجارب گذشته نبودیم. چون نوع جنگها و مأموریتهای امروز با گذشته کاملاً تفاوت دارد؛ لذا ضمن بهرهبرداری محدود از تجربیات سنوات گذشته، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی این استعداد را دارد که خودش را با پدیدههای نو، سازگار و آماده سازد».
بر اساس گزارش خبرگزاریهای نزدیک به سپاه، به دنبال گسترش فعالیتهای گروه پژاک در غرب ایران، در اواخر دهه ۱۳۷۰ و اوایل دههٔ ۱۳۸۰ سپاه پاسداران انقلاب اسلامی تصمیم گرفت تا یگانی از نیروهای ویژه را برای انجام عملیاتهای ویژه و مقابله با تروریسم، تشکیل دهد. درگیریهای این یگان با گروه پژاک نیز تا سال ۱۳۹۰ ادامه داشت.
ماجرای ۱۳ تکاور شهید معروف تیپ صابرین سپاه
۱۳ تکاور شهید معروف تیپ صابرین سپاه نیز در زمان مبارزه با پژاک بوده است. قله «جاسوسان» به منطقهای در ارتفاعات مرزی بین ایران و عراق قرار دارد که که برای سالهای طولانی محل استقرار و فعالیت پژاک بوده است. در سال ۹۰ جمهوری اسلامی ایران تصمیم بر آزادسازی این ارتفاعات گرفت که این مأموریت بهعهده یگان ویژه صابرین نیروی زمینی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی که اکنون به تیپ ویژه صابرین تبدیل شده، گذاشته شد.
خبرگزاری بسیج در گزارشی در شهریور ماه سال ۱۴۰۳ نوشته است که «طی این عملیات که در شهریور سال ۹۰ انجام شد، دلاورمردان این یگان در اوج مجاهدت و گمنامی و تحمل سختترین شرایط اقلیمی و جوی، موفق به رسیدن به آخرین سنگر این عناصر تروریستی شده و در ۱۳ شهریور سال ۹۰، ۱۳ نفر از نیروهای این یگان طی درگیری با عناصر پژاک ضمن از بین بردن بقایای این گروهک تروریستی به درجه رفیع شهادت نائل شدند».
نخستین مأموریت مهم این یگان، نبرد با گروه پژاک در غرب کشور بود که به روایت فرماندهان، از عملیاتهای برجسته و موفق آن محسوب میشود.در ادامه و پس از حادثه ربوده شدن پنج مرزبان ایرانی در سال ۱۳۹۲ در منطقه سراوان، مأموریت تأمین امنیت مرزهای جنوبشرق بهطور ویژهتری در دستور کار سپاه قرار گرفت و نیروهای صابرین برای مقابله با تحرکات گروه «جیشالعدل» به استان سیستان و بلوچستان اعزام شدند.
با ظهور داعش در عراق و سوریه نیز، یگان صابرین بهعنوان بخشی از نیروهای عملیاتی سپاه در این مناطق حضور یافت و در عملیاتهای ویژه علیه هستههای این گروه تروریستی نقش مؤثری ایفا کرد.
تفاوت های تیپ صابرین و با دیگر بخش های سپاه و نیروهای نظامی
به نظر می رسد نخستین تمایز اصلی بین اعضا تیپ صابرین با دیگر تیپ های سپاه مساله عضویت داطلبانه در این تیپ نظامی است.
خبرگزاری میزان در گزارشی درباره سازوکار جذب نیرو در تیپ صابرین نوشته است که نیروهای این یگان از میان داوطلبترین، شجاعترین و باتجربهترین رزمندگان انتخاب میشوند و وجه تمایز اصلی آن با سایر یگانهای نظامی، داوطلبانه بودن فرآیند عضویت در این تیپ است.
شاخصهای جسمی و روحی نیروهای این یگان و سطح آمادگی بدنی و روانی اعضای صابرین برای اجرای مأموریتهای دشوار و پرخطر، چه در داخل و چه در خارج از کشور عموما متفاوت از دیگر تیپ های نظامی سپاه ارزیابی می شود و نیروهای این تیپ در حوزههای متنوعی از جمله عملیات کوهستان، چتربازی، مأموریتهای دریایی و رزم پیاده، دورههای آموزشی فشرده و تخصصی را پشت سر میگذارند.
بر اساس اطلاعات موجود در این زمینه، نیروهای صابرین دورههای تخصصی در زمینه عملیات کوهستانی، جنگهای نامنظم و چریکی، چتربازی نظامی، مقابله با تروریسم و نیز نفوذ و شناسایی ویژه را طی میکنند.
در تیرماه ۱۴۰۳ نیز ویدئوهایی از تمرینات و برنامههای آمادگی این یگان با عنوان «تمرینات حرفهای و منحصربهفرد نیروهای ویژه صابرین سپاه» در برخی رسانههای اصولگرا منتشر شد؛ تصاویری که بخشی از فرآیندهای آموزشی و توان عملیاتی این تیپ را به نمایش میگذاشت.
امانالله گشتاسبی، فرمانده وقت یگان ویژه صابرین در سال ۱۳۹۳ نیز، در گفتوگوی خود با دفاع پرس تأکید کرده است که مأموریتهای این یگان محدود به یک حوزه خاص دریایی، زمینی یا هوایی نیست. به گفته او، نیروهای صابرین باید در تمامی عرصهها از جمله کوهستان، چتربازی، عملیات دریایی و رزم پیاده آموزشهای سخت و چندوجهی را پشت سر بگذارند تا آمادگی لازم برای طیف متنوعی از مأموریتها را کسب کنند.
حالا با تپجه به جنس فرمانده منصوب شده، انتظار نمیرود که تغییری در سبک کاری و ماموریتهای این تیپ ایجاد شود.
