بسیاری از افراد برای کنترل وزن خود صرفاً روی رژیم غذایی و ورزش تمرکز میکنند، اما تحقیق جدید نشان میدهد که عامل پنهان دیگری نیز در این زمینه نقش دارد. به گفته محققان، کاهش فقط یکونیم ساعت از زمان خواب شبانه در یک دوره چند هفتهای میتواند به افزایش وزن منجر شود. درحالیکه بیشتر بزرگسالان برای حفظ سلامت خود به ۷ تا ۹ ساعت خواب شبانه نیاز دارند، آمارها نشان میدهند که برای مثال در بریتانیا، یک نفر از هر پنج بزرگسال خواب کافی ندارد و حدود یکچهارم از جمعیت نیز درگیر چاقی هستند.
به گزارش Independent، محققان دانشگاه کلمبیا دریافتند نداشتن خواب کافی حتی برای یک دوره کوتاه ششهفتهای، برای ایجاد تغییرات محسوس در وزن افراد کافی است. برای درک بهتر اثرات کمبود خواب، محققان ۹۵ فرد بزرگسال را که بهطور معمول هفت تا هشت ساعت میخوابیدند، مورد بررسی قرار دادند. در این پژوهش، از شرکتکنندگان خواسته شد تا به مدت شش هفته زمان خواب خود را ۹۰ دقیقه به تأخیر بیندازند و سپس برای شش هفته دیگر به روال عادی خواب خود بازگردند.
محققان در طول این دورهها با استفاده از ساعتهای مچی، معیارهای مختلفی از جمله فعالیت روزانه، وزن بدن، دور کمر، ترکیب بدنی و سطح هورمونهای افزایشدهنده یا سرکوبکننده اشتها را به دقت اندازهگیری کردند.
نتایج این آزمایش نشان داد که شرکتکنندگان در دوره کمخوابی خود، بهطور میانگین حدود نیم کیلوگرم افزایش وزن داشتند. همچنین، زمان بیتحرکی و نشستن آنها در طول روز حدود ۱۷ دقیقه افزایش یافت که این عدد برای مردان و زنان به نزدیک ۳۰ دقیقه در روز میرسید.
پژوهشگران میگویند اگرچه نیم کیلوگرم افزایش وزن عدد وحشتناکی به نظر نمیرسد، اما باید به یاد داشته باشیم که این اتفاق فقط در عرض شش هفته رخ داده است. این مطالعه برای شبیهسازی الگوهای خواب مزمنی طراحی شده است که بیشتر بزرگسالان در زندگی روزمره تجربه میکنند.
به گفته محققان، اگر این روند برای یک سال کامل ادامه پیدا کند، از دستدادن کمتر از یکونیم ساعت خواب در شب میتواند به افزایش وزن بسیار چشمگیر و از نظر بالینی معناداری منجر شود.
دانشمندان معتقدند که کمبود خواب با افزایش سطح هورمون گرلین که محرک اصلی اشتها است، ارتباط مستقیمی دارد. این تغییرات هورمونی در کنار احساس خستگی بیشتر و تمایل کمتر به ورزش، دست به دست هم میدهند تا وزن فرد بالا برود. همچنین بیدارماندن برای مدت طولانیتر، فرصتهای بیشتری را برای غذاخوردن فراهم میکند و خستگی ناشی از آن باعث میشود کالری کمتری در طول روز سوزانده شود.
یافتههای این پژوهش در ژورنال Annals of Internal Medicine منتشر شده است.
