همشهری آنلاین - بهنام صدقی: جنگ فرسایشی با ایران، زرادخانه آمریکا را تهی کرده است: ۱۳۰۰ موشک پاتریوت مصرف شده که معادل دو سال تولید سالانه این کشور است، ۳۴۰ موشک تاد شلیک شده که جایگزینی آن سه سال زمان میبرد و برآورد اقتصاددانان مستقل از هزینه جنگ رقمی بین ۶۳۰ میلیارد تا یک تریلیون دلار را نشان میدهد، رقمی که فاصلهای نجومی با آمار رسمی ۲۵ میلیارد دلاری پنتاگون دارد. همزمان، بدهی ملی آمریکا از ۳۶ تریلیون دلار عبور کرده، کسری بودجه سالانه صدها میلیارد دلار است و شکاف سیاسی در واشنگتن بر سر تداوم جنگ بالا گرفته است. در حالی که ۴۰ درصد واردات کالاهای فناوری آمریکا از چین تامین میشود و ۸۰ درصد آیفونهای بازار این کشور وابسته به تولید پکن است، ترامپ با دستانی خالی و اهرمی تحلیلرفته وارد مذاکراتی میشود که سرنوشت رقابت دو ابرقدرت را رقم خواهد زد. ایران اما با راهبرد افزایش هزینه زمان برای واشنگتن و فرسایش تدریجی توان دشمن، عملا موقعیت چانهزنی رئیسجمهور آمریکا را در برابر رقیب دیرینهاش تضعیف کرده است. ترامپ ضعیفشده، نهتنها در خاورمیانه، که در پکن نیز با پیامدهای شکست خود روبهروست.
۱- آمریکا پس از جنگ
قدرت فرسوده یا ابرقدرت تحت فشار؟
ایالات متحده در حالی وارد مرحله جدید رقابت با چین میشود که همزمان با چند بحران بزرگ درگیر است:
جنگ و تنش در غرب آسیا
جنگ اوکراین
بحران بدهی داخلی
شکاف سیاسی در واشنگتن
رقابت فناوری و تجاری با چین
نتیجه راهبردی:
تمرکز همزمان بر چند جبهه، هزینه قدرت آمریکا را به شدت افزایش داده است.
۲- هزینه واقعی جنگ برای آمریکا
برآورد رسمی پنتاگون:
حدود ۲۵ میلیارد دلار
برآورد اقتصاددانان مستقل آمریکایی:
بین ۶۳۰ میلیارد تا ۱ تریلیون دلار
برآورد سیدعباس عراقچی از هزینه مستقیم جنگ:
حدود ۱۰۰ میلیارد دلار
هزینه روزانه جنگ:
حدود ۲ میلیارد دلار
سهم تقریبی هر خانوار آمریکایی:
حدود ۵۰۰ دلار در ماه
نتیجه:
فاصله عظیم میان آمار رسمی و برآوردهای مستقل، به یکی از محورهای انتقاد در آمریکا تبدیل شده است.
۳- فرسایش زرادخانه آمریکا
موشکهای پاتریوت PAC-3 مصرفشده:
۱۳۰۰ فروند
معادل:
حدود دو سال تولید سالانه آمریکا
موشکهای THAAD شلیک شده:
۳۴۰ فروند
زمان لازم برای جایگزینی:
حدود سه سال با نرخ فعلی تولید
موشکهای ایجیس مصرفشده:
۴۳۱ فروند
انواع:
SM-2
SM-3
SM-6
قیمت هر موشک ایجیس:
بین ۸ تا ۲۵ میلیون دلار
نتیجه راهبردی:
هزینه بازسازی ذخایر موشکی آمریکا به دهها میلیارد دلار میرسد.
۴- فشار سیاسی در واشنگتن
چهرههای منتقد جنگ:
برنی سندرز
الیزابت وارن
پت رایان
سالود کارباخال
محور انتقادها:
افزایش هزینه جنگ
فرسایش توان نظامی
نبود دستاورد روشن
فشار بر مالیاتدهندگان آمریکایی
درخواستها:
کاهش مداخله نظامی
افزایش نظارت کنگره
پاسخگویی پنتاگون درباره هزینهها
۵- ترامپ در مسیر پکن
اما با چه اهرمی؟
دادههای کلیدی اقتصاد آمریکا و چین
سهم کالاهای فناوری و الکترونیک از واردات آمریکا از چین:
بیش از ۴۰ درصد
وابستگی آیفونهای بازار آمریکا به تولید چین:
حدود ۸۰ درصد
رتبه اقتصاد چین بر اساسPPP:
بزرگترین اقتصاد جهان
حجم تجارت سالانه آمریکا و چین:
صدها میلیارد دلار
نتیجه:
وابستگی متقابل اقتصادی، قدرت فشار واشنگتن بر پکن را محدود کرده است.
۶- بحران بدهی آمریکا
بدهی ملی آمریکا:
بیش از ۳۶ تریلیون دلار
هزینه بهره بدهی:
یکی از بزرگترین اقلام بودجه فدرال
کسری بودجه سالانه:
صدها میلیارد دلار
نرخ بهره بالا و تورم:
فشار مضاعف بر اقتصاد آمریکا
نتیجه راهبردی:
توان آمریکا برای ورود به جنگهای بلندمدت پرهزینه کاهش یافته است.
۷- راهبرد ایران
مدیریت جنگ و پساجنگ
برخی تحلیلگران معتقدند ایران در بحران اخیر بر چند محور تمرکز کرده است:
افزایش هزینه زمان برای آمریکا
فرسایش تدریجی توان پدافندی دشمن
مدیریت کنترلشده تنش
جلوگیری از شکلگیری اجماع جهانی علیه تهران
حفظ تابآوری داخلی
نتیجه:
زمان به عاملی برای افزایش هزینههای واشنگتن تبدیل شد.
۸- شاخصهای تضعیف قدرت چانهزنی آمریکا
۱۳۰۰ موشک پاتریوت مصرف شده
۳۴۰ موشک THAAD شلیک شده
تا یک تریلیون دلار برآورد هزینه جنگ
بیش از ۳۶ تریلیون دلار بدهی ملی
وابستگی عمیق صنعتی به چین
شکاف سیاسی در داخل آمریکا
جان کلام
آمریکا در حالی وارد مذاکرات حساس با چین میشود که همزمان با فرسایش نظامی، فشار اقتصادی و بحران سیاسی داخلی روبهروست.
در چنین شرایطی، بسیاری از تحلیلگران معتقدند واشنگتن دیگر در موقعیت یک قدرت کمهزینه و بلامنازع قرار ندارد،
موضوعی که میتواند بر توان چانهزنی ترامپ در برابر پکن تأثیر مستقیم بگذارد.
از نگاه این تحلیلها، ترامپ نه در قامت یک پیروز مقتدر، بلکه در شرایط یک قدرت تحت فشار راهی چین میشود.
