به گزارش خبرنگار ایرنا، بیستودوم تیرماه در تقویم رسمی کشور به عنوان روز ملی فناوری اطلاعات ثبت شده است، روزی که همزمان با سالروز تولد محمدبنموسی خوارزمی، دانشمند برجسته ایرانی، انتخاب شده تا پیوند میان میراث علمی گذشته و فناوریهای نوین امروز یادآوری شود.
خوارزمی که در قرن سوم هجری میزیست، با ارائه روشهای نوین در علم ریاضیات و پایهگذاری علم جبر، نقشی ماندگار در تاریخ دانش بشری ایفا کرد، مفاهیمی مانند الگوریتم که امروز یکی از پایههای علوم رایانه و فناوری اطلاعات محسوب میشود، ریشه در همین میراث علمی دارد.
اما فناوری اطلاعات در جهان امروز دیگر تنها یک حوزه تخصصی یا مجموعهای از تجهیزات فنی نیست؛ بلکه به زیرساختی حیاتی برای توسعه کشورها تبدیل شده است، از اقتصاد و اشتغال گرفته تا آموزش، سلامت، مدیریت شهری، امنیت و خدمات عمومی، همگی به میزان بهرهمندی جوامع از فناوریهای نوین وابسته شدهاند.
در چنین شرایطی، استان هرمزگان با ویژگیهای خاص جغرافیایی و اقتصادی خود، بیش از بسیاری از مناطق کشور نیازمند توسعه زیرساختهای ارتباطی پایدار است؛ استانی که وجود جزایر متعدد، بنادر بزرگ، ظرفیتهای دریایی و نقش آن در تجارت ملی، اهمیت ارتباطات هوشمند را در آن دوچندان کرده است.
ارتباطات پایدار؛ پشتوانه مدیریت بحران و توسعه خدمات
تجربه شرایط بحرانی اخیر نشان داد که شبکههای ارتباطی تا چه اندازه در حفظ پایداری خدمات و مدیریت شرایط اضطراری اهمیت دارند.
مدیرکل ارتباطات و فناوری اطلاعات هرمزگان، با اشاره به شرایط خاص استان و ضرورت حفظ پایداری ارتباطات، از بهکارگیری همه ظرفیتهای فنی، عملیاتی و پشتیبانی دستگاههای تابعه وزارت ارتباطات و اپراتورهای تلفن همراه برای جلوگیری از اختلال در خدمات ارتباطی خبر داده است.
احد قویدلفرد اعلام کرد: بیش از ۵۰۰ مأموریت فنی در حوزههای مختلف ارتباطی اجرا شد؛ مأموریتهایی که شامل پایش مستمر شبکه، تقویت لینکهای انتقال، افزایش ظرفیت پهنای باند، بهینهسازی مسیرهای ارتباطی و استقرار تیمهای واکنش سریع در نقاط حساس بوده است.
به گفته وی، مراکز پایش شبکه استان به صورت ۲۴ ساعته فعالیت داشتند و در صورت بروز اختلال، تیمهای تخصصی در کوتاهترین زمان ممکن برای رفع مشکل اقدام کردند.
مدیرکل ارتباطات و فناوری اطلاعات هرمزگان تأکید کرد: پایداری ارتباطات در روستاها و مناطق کمتر برخوردار یکی از اولویتهای اصلی بوده و برای برخی مناطق، مسیرهای جایگزین ارتباطی پیشبینی شده است تا در صورت آسیبدیدن مسیرهای اصلی، خدمات ارتباطی همچنان برقرار بماند.همچنین با هدف افزایش تابآوری شبکه، بیش از ۱۶۰ هزار لیتر سوخت برای دیزلژنراتورهای مراکز ارتباطی تأمین شده تا احتمال قطعی خدمات در شرایط اضطراری به حداقل برسد.
فناوری اطلاعات؛ زیرساخت اقتصاد آینده هرمزگان
توسعه ارتباطات در هرمزگان تنها به معنای افزایش کیفیت خدمات اینترنتی و مخابراتی نیست؛ بلکه بخشی از یک راهبرد بزرگتر برای حرکت استان به سمت اقتصاد هوشمند و استفاده از ظرفیتهای فناوری در مسیر توسعه پایدار است.
استاندار هرمزگان، فناوری اطلاعات را یکی از محورهای مهم تحول اقتصادی و اجتماعی استان دانست و گفت: توسعه زیرساختهای دیجیتال میتواند زمینهساز تحقق عدالت ارتباطی، گسترش خدمات الکترونیک و ایجاد فرصتهای جدید اقتصادی شود.
محمد آشوری تازیانی با اشاره به جایگاه راهبردی ارتباطات و فناوری اطلاعات در برنامههای توسعهای استان، تأکید کرد: سرمایهگذاری در این حوزه یک اقدام صرفاً فنی نیست، بلکه سرمایهگذاری برای آینده اقتصادی و اجتماعی هرمزگان محسوب میشود.
به گفته وی، توسعه زیرساختهای ارتباطی، بهویژه در جزایر و مناطق دوردست، میتواند دسترسی عادلانهتر مردم به خدمات را فراهم کند و زمینه رشد فعالیتهای دانشبنیان و کسبوکارهای دیجیتال را افزایش دهد.
استاندار هرمزگان همچنین با اشاره به ظرفیتهای ویژه استان در حوزه دریا، تجارت، بنادر و لجستیک، بر ضرورت پیوند فناوریهای نوین با مزیتهای اقتصادی استان تأکید کرد.
هرمزگان به عنوان یکی از مهمترین قطبهای اقتصادی کشور، ظرفیت آن را دارد که از فناوری اطلاعات برای افزایش بهرهوری در بخشهایی مانند حملونقل، تجارت، صنایع دریایی، گردشگری و خدمات عمومی استفاده کند.
در این مسیر، فناوریهای نوین مانند هوش مصنوعی، اینترنت اشیا، سامانههای هوشمند و ارتباطات نسل پنجم میتوانند به ابزارهایی برای مدیریت بهتر منابع، کاهش هزینهها و ایجاد ارزش افزوده تبدیل شوند.
اقتصاد دیجیتال؛ فرصتی برای اشتغال نسل جدید
یکی از مهمترین موضوعاتی که در مسیر توسعه فناوری اطلاعات مطرح میشود، نقش این حوزه در ایجاد اشتغال است؛ موضوعی که برای هرمزگان با توجه به ظرفیتهای جمعیتی و ضرورت ایجاد فرصتهای شغلی پایدار، اهمیت ویژهای دارد.
حجتالاسلاموالمسلمین محمد عبادیزاده، نماینده ولیفقیه در استان هرمزگان، با اشاره به چالشهای اشتغال در استان، توسعه اقتصاد دیجیتال را یکی از مسیرهای امیدبخش برای ایجاد فرصتهای جدید دانست.
وی با بیان اینکه بیکاری یکی از ریشههای مهم مشکلات اقتصادی و اجتماعی است، تأکید کرد: فناوری اطلاعات میتواند زمینه حضور جوانان، نخبگان و صاحبان ایده را در عرصههای نوین اقتصادی فراهم کند.
به گفته وی، حرکت به سمت ارتباطات پیشرفته و توسعه زیرساختهایی مانند نسل پنجم ارتباطات (5G)، فرصتی مهم برای فعالان علمی، اقتصادی و فناورانه استان خواهد بود.
اقتصاد دیجیتال این امکان را فراهم میکند که بخشی از اشتغال آینده، وابسته به موقعیت جغرافیایی نباشد و جوانان بتوانند با تکیه بر مهارت و دانش خود، در بازارهای گستردهتری فعالیت کنند.
برای استانی مانند هرمزگان که از یک سو دارای ظرفیتهای بزرگ اقتصادی و از سوی دیگر با پراکندگی جغرافیایی مواجه است، توسعه کسبوکارهای دیجیتال میتواند راهکاری برای کاهش فاصله میان مناطق مختلف باشد.
ضرورت تکمیل زیرساختها و رفع نقاط ضعف ارتباطی
با وجود اقدامات انجامشده، توسعه فناوری اطلاعات در هرمزگان همچنان با چالشهایی همراه است؛ چالشهایی که رفع آنها نیازمند توجه ملی و برنامهریزی مستمر است.
نماینده مردم هرمزگان در مجلس شورای اسلامی، با تأکید بر اهمیت زیرساختهای ارتباطی، خواستار رفع مشکلات موجود در برخی مناطق روستایی و محورهای مواصلاتی استان شد.
احمد مرادی، ضعف آنتندهی در برخی مناطق و جادههای مهم را موضوعی مهم دانست و تأکید کرد: ارتباط پایدار، بهویژه در شرایط اضطراری، ارتباط مستقیمی با امنیت و سلامت مردم دارد.
مرادی همچنین با اشاره به مشکلات ناشی از قطعی برق و ضعف تجهیزات پشتیبان برخی سایتهای مخابراتی، بر ضرورت تقویت زیرساختهای انرژی و ارتباطی تأکید کرد.
به گفته وی، مسیرهای مهمی مانند جاده بندرعباس ـ سیرجان که نقش مهمی در جابهجایی کالا و فعالیت اقتصادی کشور دارند، باید از پوشش ارتباطی مناسب برخوردار باشند.
آموزش و رسانه؛ دو ضلع مهم تحول دیجیتال
توسعه فناوری اطلاعات بدون توجه به آموزش و ارتقای مهارتهای انسانی نمیتواند به اهداف مورد انتظار دست پیدا کند. در کنار آموزش، حوزه رسانه نیز از بخشهایی است که تحول دیجیتال در آن با سرعت زیادی در حال وقوع است.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان، با اشاره به اهمیت هوشمندسازی رسانهها، همکاری میان تشکلهای رسانهای و پارک علم و فناوری استان را گامی در مسیر افزایش توانمندی رسانهها در حوزه فناوریهای نوین دانسته است.
به گفته فرخنده جلالی ، رسانههای امروز باید علاوه بر استفاده از ابزارهای جدید، دانش خود را در زمینههایی مانند هوش مصنوعی، تحلیل داده و فناوریهای ارتباطی بهروز کنند.
این نگاه نشان میدهد که آینده رسانه، اقتصاد و مدیریت جامعه، بیش از گذشته با فناوری پیوند خواهد خورد.
هرمزگان و ضرورت حرکت از توسعه ارتباطی به توسعه هوشمند
فناوری اطلاعات زمانی میتواند نقش واقعی خود را در توسعه ایفا کند که از مرحله ایجاد زیرساخت عبور کرده و به بستری برای تغییر شیوه زندگی، تولید، اشتغال و ارائه خدمات تبدیل شود.
تجربه کشورهای پیشرو نشان داده توسعه دیجیتال تنها با افزایش تعداد سایتهای ارتباطی یا توسعه شبکه محقق نمیشود، بلکه نیازمند شکلگیری یک زیستبوم کامل شامل نیروی انسانی متخصص، کسبوکارهای نوآور، آموزش هدفمند، حمایت از بخش خصوصی و سیاستگذاری هماهنگ است.
هرمزگان نیز با توجه به جایگاه ویژه خود در اقتصاد کشور، میتواند از فناوری اطلاعات بهعنوان ابزاری برای تکمیل ظرفیتهای موجود بهره بگیرد. استانی که سالها با محوریت دریا، تجارت، بنادر و صنایع بزرگ شناخته شده، اکنون میتواند با تکیه بر فناوریهای نوین، فصل تازهای از توسعه را تجربه کند.
در این میان، توسعه ارتباطات پرسرعت، بهویژه در مناطق روستایی و جزایر، اهمیت ویژهای دارد؛ زیرا عدالت ارتباطی میتواند زمینه دسترسی برابر مردم به خدمات آموزشی، درمانی، اقتصادی و اداری را فراهم کند.
تحول دیجیتال همچنین میتواند به مدیریت بهتر ظرفیتهای دریایی استان کمک کند. استفاده از سامانههای هوشمند در بنادر، حملونقل، پایش منابع دریایی و زنجیرههای لجستیکی، فرصتی است که میتواند بهرهوری اقتصادی هرمزگان را افزایش دهد و جایگاه این استان را در اقتصاد دریاپایه کشور تقویت کند.
روز ملی فناوری اطلاعات در حقیقت پیوندی میان گذشته علمی ایران و آینده فناورانه کشور است؛ روزی که یادآور میشود اندیشه و دانش، مرز زمانی و جغرافیایی نمیشناسد و دستاوردهای علمی میتوانند قرنها پس از شکلگیری، مسیر زندگی بشر را تغییر دهند.
خوارزمی با ارائه روشهای علمی در حل مسائل و ایجاد بنیانهای تفکر الگوریتمی، راهی را آغاز کرد که امروز در قالب علوم رایانه، دادهورزی، هوش مصنوعی و فناوری اطلاعات ادامه یافته است.امروز نیز استانهایی مانند هرمزگان در برابر یک انتخاب راهبردی قرار دارند؛ انتخاب میان استفاده صرف از ظرفیتهای سنتی یا حرکت به سمت بهرهگیری هوشمندانه از فناوری برای ساختن آیندهای متفاوت.
هرمزگان با برخورداری از موقعیت ممتاز جغرافیایی، ظرفیتهای اقتصادی گسترده و نیروی انسانی جوان، میتواند یکی از مناطق پیشرو در اقتصاد دیجیتال کشور باشد؛ به شرط آنکه توسعه زیرساختها، آموزش نیروی انسانی و حمایت از نوآوری بهصورت همزمان دنبال شود.نگاه به فناوری اطلاعات بهعنوان یک زیرساخت توسعه، میتواند مسیر تازهای برای افزایش بهرهوری، ایجاد اشتغال پایدار و کاهش فاصله میان مناطق مختلف استان ایجاد کند.
در نهایت، اهمیت روز فناوری اطلاعات تنها در بزرگداشت یک دانشمند کشورمان یا معرفی یک حوزه تخصصی خلاصه نمیشود؛ این روز فرصتی است برای یادآوری اینکه آینده توسعه، بیش از هر زمان دیگری به دانش، ارتباطات و توانایی استفاده از فناوری وابسته است.
هرمزگان نیز اگر بتواند ظرفیتهای دریایی، اقتصادی و انسانی خود را با قدرت فناوری پیوند دهد، میتواند از یک استان برخوردار از مزیتهای طبیعی، به یکی از قطبهای اقتصاد هوشمند و دیجیتال کشور تبدیل شود؛ مسیری که آغاز آن از زیرساخت ارتباطی میگذرد و مقصد آن توسعهای پایدار، متوازن و مبتنی بر دانش خواهد بود.
