همشهریآنلاین - پروانه بندپی: اولین درمانگاه فوقتخصصی جراحی پلاستیک، سوختگی و ترمیمی در بیمارستان مرکز طبی کودکان دانشگاه علوم پزشکی تهران آغاز به کار کرد؛ مرکزی که قرار است خدمات تخصصی جراحیهای اصلاحی و ترمیمی را به کودکان ارائه دهد. کودکانی که از شکاف لب و کام، بدشکلی انگشتان، عوارض سوختگی یا اِسکارهای ناشی از حوادث و جراحیهای رنج میبرند و در بسیاری از موارد اگر بهموقع تحت درمان قرار نگیرند، ممکن است فرصت طلایی بهبود عملکرد اندام یا حتی تکلم و حتی توانایی بلع و غذا خوردن را از دست بدهند. اما با افتتاح این درمانگاه خدمات درمانی، جراحیهای اصلاحی و ترمیمی در بازه زمانی مناسب به این گروه سنی ارائه خواهد شد و گامی بزرگ در پاسخگویی به نیازهای درمانی کودکان و بهبود کیفیت زندگی آنان برداشته شد.
شایعترین دلایل مراجعه کودکان برای جراحی پلاستیک
دکتر مهدیه رمضانی، فوق تخصص جراحی پلاستیک، ترمیمی و زیباییِ مرکز طبی کودکان تهران درباره اهمیت افتتاح این مرکز به همشهریآنلاین میگوید: «هدف ما در این مرکز، خدمترسانی به کودکانی است که نیازمند جراحیهای اصلاحی هستند.»
این جراح پلاستیک مرکز طبی کودکان تهران در پاسخ به این سوال که شایعترین مشکلاتی که کودکان را نیازمند جراحی پلاستیک و جراحی ترمیمی میکند کدامها هستند، توضیح میدهد: «ناهنجاریهای مادرزادی مثل شکاف لب و کام، شکافهای سر و صورت، بدشکلیهای سر و صورت و گوش، خالهای وسیع مادرزادی، بدشکلی انگشتان و اندامها، ناهنجاریهای اندامها مثل چسبندگی انگشتان و انگشتان اضافه و همچنین اسکارهای ناشی از سوختگی که باعث محدودیت حرکت مفاصل میشوند، شایعترین مشکلات هستند.»
رمضانی با تأکید بر اینکه در بعضی بیماریها زمان جراحی اهمیت تعیینکنندهای دارد، میگوید: «برای شکاف لب و کام، بسته به شرایط کودک، بهترین زمان جراحی معمولاً از سهماهگی تا حدود یکسالگی و در برخی موارد تا دو سالگی است. اگر درمان به تأخیر بیفتد، ممکن است کودک دیگر از نظر تکلم، بلع و تغذیه به نتیجه مطلوب نرسد.»
او درباره عوارض تأخیر در درمان اسکارهای ناشی از سوختگی هم هشدار میدهد: «اگر اسکار سوختگی روی مفاصل قرار داشته باشد و باعث محدودیت حرکت شود، جراحی بهموقع میتواند منجر به حرکت آن مفصل شود. اما اگر والدین سالها صبر کنند و درمان را به بزرگسالی موکول کنند، ممکن است مفصل بهدلیل بیحرکتی دچار تخریب غضروف و ازکارافتادگی شود و حتی اصلاح اسکار در آینده هم دیگر نمیتواند عملکرد طبیعی آن مفصل یا اندام را برگرداند.»
کودکان مناطق محروم دیرتر به درمان میرسند
این فوقتخصص جراحی پلاستیک درباره پراکندگی جغرافیایی مراجعان برای درمان شکافهای کام و لب میگوید: «مراکز جراحی پلاستیک معمولا از همه شهرها مراجعهکننده دارند. حتی از تهران. و معمولا در همان ماهها یا سالهای اولیه زندگی کودک به مراکز درمانی مراجعه میکنند. البته در مناطق محروم هنوز هم کودکانی دیده میشوند که با وجود افزایش سن، بدون درمان باقی ماندهاند. مثلا نمونههایی از استان سیستان و بلوچستان داشتیم که کودک در سنین بالاتر همچنان با شکاف کام و لب زندگی میکرد.»
بیشتر سوختگیهای کودکان با آب جوش اتفاق میافتد
فوق تخصص جراحی پلاستیک، ترمیمی و زیباییِ مرکز طبی کودکان تهران درباره شایعترین علت سوختگی کودکان در ایران میگوید: «آب جوش و بخار آب جوش بیشترین دلیل بروز این مساله در کودکان است و بیشتر در گروه سنی نوپا رخ میدهد که تازه راه رفتن را یاد گرفتهاند و به دلیل کنجکاوی، بیشتر در معرض خطرند.»
به گفته رمضانی «درمانگاه جدید مرکز طبی کودکان، سوختگیهای حاد را پذیرش نمیکند و خدمات آن بیشتر برای کودکانی است که بعد از بهبود سوختگی دچار اسکار، بدشکلی یا محدودیت حرکت اندامها شدهاند و به جراحی ترمیمی نیاز دارند.»
رایجترین اشتباهات والدین بعد از سوختگی کودک
درباره رایجترین اشتباهات والدین بعد از سوختگی کودک هم این فوق تخصص به مساله خوددرمانی اشاره و عنوان میکند: «برخی والدین به جای مراجعه به مراکز درمانی، از پمادهای سوختگی، خمیردندان، سیبزمینی و دیگر مواد خانگی روی محل سوختگی استفاده میکنند. در حالی که این روشها هیچ اثر درمانی ندارند و حتی ممکن است روند درمان را سختتر کنند. این در حالی است که سوختگیهای ناحیه صورت، آرنج، زانو، انگشتان، دست و پا اهمیت ویژهای دارند و در صورت خوددرمانی با مواردی که گفته شد، میتوانند به محدودیت دائمی حرکت یا تغییر شکل اندام منجر شوند.»
اصلاح اسکارهای ناشی از تروما و جراحی
فوق تخصص جراحی پلاستیک، ترمیمی و زیباییِ مرکز طبی کودکان تهران همچنین در پاسخ به این سوال که کدام کودکان معمولا به جراحیهای ترمیمی نیاز پیدا میکنند، میگوید: «بخشی از این کودکان به دلیل ابتلا به تومورها، انسدادهای گوارشی یا تودههای سر و گردن، قبلا تحت عمل جراحی قرار گرفتهاند و به دنبال آن، اسکارهای بدشکل و نامطلوبی روی بدنشان باقی مانده است. گروه دیگری از کودکان هم هستند که قبلا تصادف کردهاند و زخمهای ستارهای داشتهاند. این زخمها در شرایط اورژانسی ترمیم شدهاند، اما اسکارهای نامناسبی از آنها باقی مانده است. این کودکان بعد از آنکه شرایط عمومیشان پایدار شد، میتوانند برای اصلاح اسکارها مراجعه کنند تا این اسکارهای وسیع و بدشکل تا حد امکان اصلاح شوند.»
