آقای عیسی باقرزاده، در مصاحبه اختصاصی با خبرنگار تحریریه صنعت و معدن خبرگزاری صدا و سیما در واکنش به انتشار اخباری درباره بازگشت محمولههای ایزوگام و سرامیک ایرانی از افغانستان به دلیل «بیکیفیتی» گفت: کالاهای مشمول استاندارد اجباری برای صادرات به دو شیوه امکان خروج از کشور دارند؛ نخست کالاهایی که دارای پروانه کاربرد علامت استاندارد ملی ایران هستند و تولیدکننده مجاز است نشان استاندارد را روی محصول و بستهبندی درج کند. این دسته از کالاها بدون کنترل مجدد در گمرک، امکان صادرات دارند.
وی افزود: در صورتی که کالا فاقد نشان استاندارد باشد، اما مشمول استاندارد اجباری قرار گیرد، گمرک آن را به ادارات کل استاندارد استانها ارجاع میدهد و پس از نمونهبرداری، آزمون و احراز انطباق با استاندارد، گواهی انطباق صادراتی صادر میشود و سپس کالا اجازه خروج از کشور را پیدا میکند.
باقرزاده با اشاره به محموله ایزوگام مورد بحث اظهار کرد: هنوز مشخص نیست این محموله با چه شرایطی از کشور خارج شده و آیا دارای نشان استاندارد بوده یا خیر، اما نکته مهم این است که تاکنون این محموله به گمرکات ایران بازنگشته است.
وی ادامه داد: بر اساس پیگیریهایی که با ادارات کل استاندارد خراسان رضوی و خراسان جنوبی انجام شده، هنوز هیچ محموله برگشتی ایزوگام یا سرامیک در گمرکات ایران اظهار نشده است.
مدیرکل دفتر ارزیابی کیفیت کالاهای صادراتی و وارداتی سازمان ملی استاندارد ایران تاکید کرد: اگر این کالاها به کشور بازگردند، باید تحت عنوان «کالای صادرات برگشتی» در گمرک اظهار شوند و در این صورت، مانند هر کالای وارداتی دیگر تحت نمونهبرداری و آزمون قرار خواهند گرفت.
وی افزود: اگر نتیجه آزمونها نشان دهد کالا با استانداردهای ملی مطابقت ندارد، اجازه ورود و استفاده در کشور داده نخواهد شد.
باقرزاده درباره اخبار منتشرشده مبنی بر «بیکیفیت بودن» این محمولهها گفت: در سازمان ملی استاندارد، ملاک قضاوت «انطباق با استاندارد» است و نه صرفاً برداشت عمومی از کیفیت. ممکن است کالایی از نظر استاندارد منطبق باشد، اما از دید مشتری رضایتبخش تلقی نشود.
وی تصریح کرد: برای اینکه گفته شود کالایی بیکیفیت است، باید مشخص شود با چه معیار و چه استانداردی ارزیابی شده و آیا آزمونهای لازم روی آن انجام شده است یا خیر.
مدیرکل دفتر ارزیابی کیفیت کالاهای صادراتی و وارداتی سازمان ملی استاندارد ایران همچنین گفت: تاکنون هیچ استاندارد یا الزامی از سوی افغانستان درباره ویژگیهای خاص ایزوگامهای صادراتی ایران به این سازمان ابلاغ نشده است.
وی ادامه داد: در صورتی که میان صادرکننده ایرانی و خریدار خارجی توافقی درباره رعایت استاندارد خاصی مانند استاندارد بینالمللی یا استاندارد کشور مقصد وجود داشته باشد، ارزیابی کالا بر همان اساس انجام میشود، اما در نبود چنین توافقی، ملاک عمل سازمان ملی استاندارد ایران، استاندارد ملی ایران است.
باقرزاده با اشاره به برخی ادعاها درباره ضخامت ایزوگامها اظهار کرد: بر اساس استاندارد ملی ایران، ایزوگام باید حداقل ضخامت مشخصی داشته باشد و تشخیص نهایی در این زمینه تنها پس از نمونهبرداری و آزمون آزمایشگاهی امکانپذیر است.
وی همچنین احتمال داد که اختلاف میان خریدار افغانستانی و صادرکننده ایرانی یا تفاوت در استانداردهای مورد توافق، علت بازگشت این محمولهها باشد.
مدیرکل دفتر ارزیابی کیفیت کالاهای صادراتی و وارداتی سازمان ملی استاندارد ایران خاطرنشان کرد: حتی اگر کالایی از سوی خریدار خارجی برگشت داده شود، صادرکننده موظف است علت بازگشت را به سازمان اعلام کند و سازمان نیز فارغ از این توضیحات، کالا را بر اساس استانداردهای مربوطه مورد ارزیابی قرار میدهد.
وی درباره زمان مجاز برای بازگشت کالاهای صادراتی نیز گفت: مقررات مشخصی درباره محدودیت زمانی بازگشت همه کالاها وجود ندارد و ملاک اصلی، انطباق کالا با استانداردها و در کالاهای مصرفی، اعتبار تاریخ تولید و انقضا و شرایط نگهداری آنهاست.
باقرزاده تاکید کرد: هر کالایی که به کشور بازگردد و مشمول استاندارد اجباری باشد، پیش از ورود مجدد به بازار ایران حتماً تحت ارزیابی انطباق قرار خواهد گرفت.
