به گزارش همشهریآنلاین، سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به اینکه درباره فضاسازی های صورت گرفته پیرامون احتمال تکرار تجاوز نظامی به ایران گفت: جنگ روانی و فضاسازی رسانهای علیه کشور، بخشی از راهبرد طرف مقابل برای اعمال فشار بر ایران است و امر تازهای محسوب نمیشود. آنچه برای ما اهمیت دارد این است که با تمام توان و با همه وجود، مراقب رفتارهای طرفهای مقابل هستیم و در دفاع از کیان ایران، نیروهای مسلح ما ذرهای اهمال و اغماض نخواهند کرد.
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه در نشست خبری صبح امروز (دوشنبه ۱۵دی ماه) با اشاره به اینکه این جلسه نخستین جلسه سخنگویی در سال جدید میلادی است، گفت: سال گذشته بدترین سال از حیث بیحرمتی به اصول و اهداف منشور این سازمان، از منظر نقض قواعد بنیادین حقوق بینالملل و از حیث استمرار بیکیفرمانی در قبال جنایات شنیع بینالمللی بود. آنچه در غزه شاهد آن بودیم و متأسفانه کماکان در کرانه باختری نیز ادامه دارد، نمونهای بنیادین از توسل به بدترین اشکال جنایت و زور برای استعمار یک سرزمین است.
بقائی ادامه داد: در سال ۲۰۲۵ شاهد قانونشکنی آشکار، بدون تردید، از سوی آمریکا علیه کیان ایران بودیم؛ حمله به تأسیسات هستهای صلحآمیز ایران که ضربهای مهلک به رژیم منع اشاعه محسوب میشود و نقض آشکار حاکمیت ملی و تمامیت سرزمینی ایران است. سال نو میلادی را، علیرغم همه تلخیهایی که در سال ۲۰۲۵ شاهد آن بودیم و جهان نیز عملاً آنها را تجربه کرد، به همه مردم دنیا تبریک میگویم و امیدواریم که سال ۲۰۲۶ سالی برای پایان دادن، سالی برای خاتمه عادیسازی جنایت و قانونشکنی و سالی باشد که دنیا بهسوی صلح و عدالت حرکت کند.
اصل نقض حاکمیت ملی و تمامیت سرزمینی یک کشور به هیچ عنوان قابل توجیه نیست
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سوالی در خصوص تحولات ونزوئلا و در واکنش به این گزاره که حقوق بینالملل نابود شده است، گفت: نقض مکرر و مستمر قواعد حقوق بینالملل به معنای از بین رفتن آنها نباید باشد؛ برعکس، باید جامعه بینالمللی را به این نتیجه برساند که بدون وجود این قوانین و بدون وجود این اصول، جهان به یک جنگل تبدیل خواهد شد. متأسفانه برخی قدرتها تلاش دارند جهان را با زور به سمت چنین وضعیتی سوق دهند. صلح از طریق زور چیزی جز زمینهسازی برای شکلدهی به جهانی که «قانون جنگل» بر آن حاکم خواهد شد، نیست.
بقائی افزود: اتفاقی که در ونزوئلا رخ داد بسیار خطرناک بود. بسیاری از کشورها آن را محکوم کردند. اساساً هیچ کشور مسئول و هیچ کشور دارای حاکمیت قانونی نمیتواند در برابر چنین وضعیتی بیتفاوت بماند، فارغ از اینکه چه کسی و در کدام کشور با چنین وضعیتی مواجه شده است. اصل نقض حاکمیت ملی و تمامیت سرزمینی یک کشور به هیچ عنوان قابل توجیه نیست، با همه معیارها و موازین حقوق بینالملل در تعارض است و بدعتی که ایجاد شد، قطعاً تبعات و پیامدهای آن دامنگیر کل جامعه بینالمللی خواهد شد.
سخنگوی وزارت خارجه با تاکید بر اینکه موضع ما یک موضع اصولی است، گفت: فارغ از اینکه این اتفاق در کجا و علیه چه شخص یا حاکمیتی صورت گرفته باشد، اصل تعرض به حاکمیت ملی و تمامیت سرزمینی کشورها و استفاده از زور عریان با بهانههای مختلف، خلاف همه اصولی است که تمدن جهانی و تمدن انسانی برای مهار آن هزینههای سنگینی پرداخت کرده است. آنچه امروز بهعنوان منشور سازمان ملل متحد و حقوق بینالملل معاصر میشناسیم، نتیجه تجربه بشری پس از جنگ جهانی است. لذا این اقدام مطلقاً محکوم و مردود است و طرفهایی که دست به این جنایت زدهاند، باید در پیشگاه جامعه بینالمللی پاسخگو باشند.
تخلیه پایگاه عینالاسد عراق در چهارچوب موافقتنامهها است
اسماعیل بقائی در پاسخ به سوالی در خصوص تخلیه پایگاه عین الاسد در عراق از سوی نیرویهای آمریکایی و امکان ارتباط ارتباط این تحول با تجاوز نظامی احتمالی به ایران گفت: الان اگر مثلاً من یک لیوان آب را بردارم و لیوان آب بریزد، احتمالاً تحلیل خواهند کرد که حتماً قرار است اتفاقی بیفتد. این کوچکترین خبر، حتی یک خبر عادی را هم تبدیل میکنند به بهانهای برای التهابزایی، بهویژه در مورد حضور نظامی آمریکا در عراق و بهخصوص پایگاه عینالاسد که شما به آن اشاره کردید. مقامات ارشد عراق توضیح دادهاند و گفتهاند که این موضوع در چارچوب موافقتنامههایی است که میان عراق و طرفهای آمریکایی و خارجی وجود داشته و قرار است پایگاه عینالاسد را در سال ۲۰۲۶ دولت عراق تحویل بگیرد. من شما را به صحبتهای مقامات عراقی ارجاع میدهم؛ بنابراین نیازی به توضیح بیشتر از طرف من نیست.
باید بسیار هوشیار بود
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «در ادامه، شاهد اظهارات مداخلهجویانه بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر رژیم صهیونیستی، بودیم که مطالبی را درباره تحولات داخلی ایران مطرح کرد و خود را دلسوز مردم ایران معرفی نمود و با مردم ایران ابراز همبستگی کرد. این در حالی است که شاهد تجاوز این رژیم علیه مردم ایران و به شهادت رساندن بیش از هزار و صد نفر بودهایم. مایلم نظر شما را درباره این اظهارات مداخلهجویانه و پاسخ به آن جویا شوم.» گفت: مردم خود در فضای رسانهای و در فضای اجتماعی بهخوبی به این ادعاها پاسخ دادهاند. دلسوزی این رژیم را در طول تجاوز نظامی ۱۲روزه مشاهده کردیم. این تنها یک نمونه بوده است؛ ترور بزرگان ایران، ترور دانشمندان هستهای ایران و اقدامات مجرمانهای که طی این دههها و سالها رژیم صهیونیستی با همدستی شرکای خود علیه ملت ایران انجام داده است، اموری نیست که با اینگونه فریبکاریها پوشانده شود یا از سوی مردم ایران فراموش گردد.
اسماعیل بقائی ادامه داد: این مسئله یک نکته را روشن میسازد و آن اینکه رژیم صهیونیستی همواره مترصد سوءاستفاده از هر فرصتی برای تفرقهافکنی و هدف قرار دادن انسجام ملی ماست که باید نسبت به آن بسیار هوشیار بود. اقدامها یا اظهاراتی که امثال نخستوزیر رژیم صهیونیستی یا برخی از مقامهای رادیکال و تندروی آمریکایی در ارتباط با مباحث داخلی ایران مطرح میکنند، در قاموس بینالملل چیزی جز ترغیب به خشونت، تروریسم و آدمکشی نیست. از این رو، برای مردم ایران، روسیاهی چنین افرادی کاملاً روشن است و نه مردم ما، نه مردم منطقه و نه جامعه بینالمللی قرار نیست فریب این برخوردهای منافقانه را بخورند.
راهبرد رژیم صهیونیستی و ایالات متحده برای اعمال فشار بر ایران
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسش ایرنا مبنی بر اینکه «همزمان با تحولات ونزوئلا و ربوده شدن رئیسجمهور این کشور و همسر وی، شاهد تکرار برخی ادعاها از سوی رئیسجمهور آمریکا و نخستوزیر رژیم صهیونیستی درباره تکرار تجاوز نظامی به جمهوری اسلامی ایران هستیم که این بار با چاشنی حمایت از معترضان ایرانی نیز همراه شده است. تحلیل دستگاه دیپلماسی از این فضاسازیهای جدید چیست؟» گفت: در اینکه رژیم صهیونیستی و آمریکا تلاش دارند فضای التهاب و جنگ روانی را همزمان با فشار اقتصادی حفظ کنند، تردیدی وجود ندارد. جنگ روانی و فضاسازی رسانهای علیه کشور، بخشی از راهبرد آنان برای اعمال فشار بر ایران است و امر تازهای محسوب نمیشود. بار دیگر تاکید میکنم آنچه برای ما اهمیت دارد این است که با تمام توان و با همه وجود، مراقب رفتارهای طرفهای مقابل هستیم و در دفاع از کیان ایران، نیروهای مسلح ما ذرهای اهمال و اغماض نخواهند کرد.
فریبکاری رژیم صهیونیستی برای ما ثابت شده است
اسماعیل بقائی در پاسخ به سوالی در خصوص خبر منتشر شده در خصوص پیام بنیامین نتانیاهو به رئیسجمهور روسیه مبنی بر عدم تمایل رژیم صهیونیستی به تجاوز مجدد به ایران، گفت: فارغ از این مباحث رسانهای، جمهوری اسلامی ایران و نیروهای مسلح ما با چشمانی باز مراقب حریم ایران هستند و قرار نیست به حرفهای رژیم صهیونیستی اتکا یا اعتماد کنیم؛ فریبکاری این رژیم برای ما ثابت شده است. بنابراین آنچه برای ما اهمیت دارد و قطعاً نقطه تمرکز ماست، تقویت آمادگیها و داشتن چشمانی باز برای دفاع از حریم و کیان ایران است
ربایش رئیسجمهور و همسر رئیسجمهور یک کشور، اصلاً جای افتخار ندارد
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سوالی در خصوص واکنش جامعه جهانی و سازمان ملل متحد به تحولات ونزوئلا گفت: همه اعضای سازمان ملل متحد باید نسبت به نقض فاحش اصول و قواعد حقوق بینالملل دغدغهمند باشند، زیرا این روند به همینجا متوقف نخواهد شد. همین دیروز یا پریروز، برای نمونه، بحث گرینلند مطرح شد. بنابراین همه کشورها باید این نکته را در نظر داشته باشند که نقض قوانین بینالمللی، در صورتی که با مخالفت قاطع جامعه جهانی مواجه نشود، طرفهای قلدر را در تداوم اقداماتشان جریتر میکند.
وی ادامه داد: امروز قرار است جلسه شورای امنیت سازمان ملل متحد به درخواست کلمبیا برگزار شود. این موضوع برای آمریکای لاتین بسیار مهم است. حمایت ما، همانطور که پیشتر نیز عرض کردم، ربطی به اشخاص ندارد؛ برای ما اصول اهمیت دارد. ربوده شدن رئیسجمهور و همسر رئیسجمهور یک کشور، اصلاً جای افتخار ندارد؛ این اقدامی کاملاً غیرقانونی است و همانطور که خود مقامات ونزوئلایی و مردم ونزوئلا تأکید کردهاند، رئیسجمهورشان باید آزاد شود.
بقائی با اشاره به اینکه بسیاری از کشورها در این خصوص موضع گرفتهاند، خاطرنشان کرد: قطعاً دبیرکل سازمان ملل متحد، سازمان ملل و شورای امنیت سازمان ملل متحد مسئولیت مستقیم در قبال صیانت از اصول و اهداف منشور سازمان ملل متحد دارند. عدم واکنش سریع و روشن، جامعه بینالمللی را بیش از پیش با مشکل مواجه خواهد کرد. من پیشنهاد میکنم فیلم قدیمیای را که، اگر اشتباه نکنم، مربوط به سال ۱۹۶۷ است و با عنوان «حادثه» (The Incident) شناخته میشود، در صورت امکان تماشا کنید و ببینید که نتیجه بیتفاوتی و بیعملی در برابر اقدامات زورمدارانه کسانی که به قلدری عادت دارند، چه شرایطی را برای یک جامعه و در اینجا برای کل جامعه بینالمللی ایجاد خواهد کرد.
قوانین داخلی کشورها نمیتواند مبنایی برای نقض حاکمیت یا تعرض به کشورها باشد
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «مقامات آمریکایی دلیل دستگیری رئیسجمهور ونزوئلا و همسر وی را اجرای حکم قضایی دادگاههای آمریکا عنوان کردهاند. آیا بر اساس قوانین بینالمللی، اجرای حکم دادگاه داخلی یک کشور در قلمرو کشور دیگر قابل توجیه است؟» گفت: پاسخ مطلقاً منفی است. بهخوبی میدانیم که به هیچ عنوان قوانین داخلی کشورها نمیتواند مبنایی برای نقض مصونیت سایر حاکمیتها یا تعرض به حاکمیت ملی و تمامیت ارضی کشورها باشد. از این رو، این ادعا صرفاً پوششی و شبهدلیلی برای توجیه اقدام غیرقانونی آمریکا است؛ اقدامی که نه نزد هیچ محکمه بینالمللی و نه بر اساس هیچ قاعده حقوق بینالملل، قابل توجیه نیست.
ایران موضعی اصولی در قبال ضرورت حرمت نهادن به حاکمیت ملی کشورها دارد
اسماعیل بقائی در پاسخ به سوالی در خصوص اظهارات رئیس جمهور ایالات متحده در خصوص حاکمیت گرینلند گفت: من نمیخواهم بگویم که «خود کرده را تدبیر نیست». واقعیت این است که، همانطور که در پاسخ به سؤال قبلی هم عرض کردم، نقض قوانین بینالمللی و بیتوجهی به اصل حاکمیت قانون در روابط بینالمللی، اگر به یک رویه تبدیل شود، هیچ کشوری را از قانونشکنی مصون نخواهد کرد.
وی با تاکید بر اینکه جمهوری اسلامی ایران موضعی اصولی در قبال ضرورت حرمت نهادن به تمامیت سرزمینی و حاکمیت ملی کشورها دارد، ادامه داد: ما برخلاف برخی دوستان اروپایی که نگاه گزینشی و استانداردهای دوگانه نسبت به قواعد و اصول حقوق بینالملل دارند و هرجا که اقتضا کند، بر اساس منافع خود در قبال نقضهای حقوق بینالملل موضعگیری میکنند و در مواردی که به هر دلیلی آن را به مصلحت ندانند، بهراحتی نسبت به نقض قوانین بینالملل بیتفاوت میمانند، موضعی ثابت داریم. برای ما نقض حاکمیت دولتها و تعرض به تمامیت سرزمینی کشورها، خواه در لبنان و سوریه اتفاق افتاده باشد، خواه علیه یمن، خواه در ونزوئلا و خواه علیه دانمارک و گرینلند، در همه موارد مردود و محکوم است.
معنای انتقاد برخی مقامات فرانسه از اقدام آمریکا در ونزوئلا
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «وزیر خارجه فرانسه و برخی مقامات سابق این کشور با انتقاد صریح از حمله آمریکا به ونزوئلا، این اقدام را ناقض اصل عدم توسل به زور توصیف کردند. آیا این نشانهای از شکلگیری اجماع اروپایی علیه قانونشکنی افراطی آمریکاست؟ موضع شما در این خصوص چیست و از این پس روابط ما با ونزوئلا چگونه ادامه خواهد یافت؟» گفت: کسانی که در اروپا از شجاعت اخلاقی برخوردارند و نسبت به نقض فاحش حقوق بینالملل موضع میگیرند و آن را محکوم میکنند، تاریخ خوانده هستند و از تجربه تاریخی این قاره ردرس گرفتهاند و میدانند که اگر در سال ۱۹۳۹ چمبرلین در برابر اشغال سودتلند موضع قاطع اتخاذ میکرد، اروپا و جهان احتمالاً از وقوع جنگ خانمانسوز مصون میماندند. این رویکرد خود جای امیدواری دارد و نشان میدهد در کشورهای مختلف اروپایی، افرادی هستند که جدیت تبعات ناشی از استمرار قانونشکنی و نقض قوانین بینالمللی را درک میکنند.
گویی جهان به دوران استعمار بازگشته است
اسماعیل بقائی در پاسخ به سوالی در خصوص آینده روابط ایران و ونزوئلا در صورت حاکمیت ایالات متحده در این کشور و همچنین رایزنی با شرکای سیاسی در خصوص آینده ونزوئلا گفت: اگر تا پیش از این، در دهههای گذشته، با استناد به گسترش دموکراسی یا اجرای حقوق بشر به کشورها تعرض میشد، امروز بسیار صریح اعلام میکنند که موضوع، نفت ونزوئلاست و حتی، همانطور که شما هم اشاره کردید، میگویند که خودشان ونزوئلا را اداره میکنند. گویی جهان به هفت یا هشت دهه قبل، به دورانی بازگردانده میشود که استعمار و منطق حاکم بر روابط قدرتهای استعماری با کشورهای دیگر، مبنای مناسبات بود.
وی ادامه داد: قطعاً چنین رویکردی مورد پذیرش هیچ ملت و هیچ کشوری، از جمله مردم ونزوئلا، نخواهد بود. رابطه ما همواره با هر کشوری، از جمله ونزوئلا، بر پایه احترام متقابل و منافع متقابل بوده است و مبنای روابط ما در آینده نیز با این کشور بر همین اساس خواهد بود.
سخنگوی وزارت خارجه گفت: در خصوص رایزنی با سایر کشورها نیز، اگر این فرض را بپذیریم که تعرض به حاکمیت ملی یک کشور عضو سازمان ملل متحد موضوعی است که به همه کشورها مربوط میشود و همه کشورها در قبال آن مسئولیت دارند، قاعدتاً ما هم در سطح سازمان ملل متحد همانطور که عرض کردم و امروز جلسه شورای امنیت سازمان ملل متحد برگزار خواهد شد و نیز در هر گفتوگویی که با کشورهای دیگر داشته باشیم، حتماً در این خصوص رایزنی خواهیم کرد.
روند پذیرش سفیر جدید جمهوری اسلامی ایران در لبنان انجام شده است
اسماعیل بقائی در پاسخ به این پرسش که «اخیراً آقای یوسف رجی، وزیر امور خارجه لبنان، از گفتگو با ایران استقبال کردند و در اظهارات خود این موضوع را بیان کردند. هفته گذشته نیز خبری منتشر شد که سفیر جدید جمهوری اسلامی ایران عازم بیروت خواهد بود. میخواستم بدانم آیا برنامهای برای گفتگو با لبنان تنظیم شده است یا خیر؟ و آیا گفتگویی در آینده متصور است و سفیر جدید چه زمانی عازم میشوند؟» گفت: روابط ما با لبنان دیرپا و دوستانه بوده و همواره مصمم هستیم این روابط را ادامه داده و تقویت کنیم. سفیر جدید لبنان در هفتههای اخیر وارد کشور شد و روز چهارشنبه هفته گذشته با آقای وزیر دیدار داشت و رسماً مأموریت خود را در ایران آغاز کرد. روند پذیرش سفیر جدید جمهوری اسلامی ایران در لبنان نیز انجام شده و انتظار میرود ایشان ظرف هفتههای آینده عازم محل مأموریت شوند. با توجه به اینکه هر دو کشور در پایتختهای خود سفارت دارند، گفتگو بین دو کشور که روابط دیپلماتیک خوبی دارند، امری مستمر خواهد بود.
