به گزارش خبرنگار گروه اقتصاد کلان خبرگزاری صدا و سیما، بعد از هفتهها لفاظی و فضاسازی رسانهای، حالا مقامات آمریکایی به بخشی از واقعیتهای میدانی جنگ اعتراف میکنند. وزیر خزانهداری آمریکا در اظهاراتی کمسابقه اعلام کرده است که تنها با چند حمله موشکی، حدود ۱۴ درصد از تولید ناخالص داخلی قطر از بین رفته و امارات متحده عربی نیز بیش از ۱۲۰۰ مورد حمله را تجربه کرده است.
این در حالی است که همزمان با این اظهارات، مقامات و تحلیلگران اروپایی از فشارهای فزاینده اقتصادی ناشی از درگیری آمریکا با ایران خبر میدهند؛ جنگی که به گفته کارشناسان، یکی از بزرگترین شوکهای انرژی در سالهای اخیر را به اقتصاد جهانی وارد کرده و پیشبینی میشود نرخ تورم در اروپا را تا ۳ درصد افزایش دهد.
در همین حال، بیاعتمادی بازارها به روایتهای رسمی آمریکا رو به افزایش است. اظهارات و وعدههای دونالد ترامپ و تیم همراهش دیگر نتوانسته آرامشی به بازارها بازگرداند. نشانههای این وضعیت را میتوان در اعتراضات گسترده صنفی نیز مشاهده کرد؛ از جمله در ایرلند، جایی که کامیونداران در واکنش به افزایش شدید قیمت سوخت به خیابانها آمدهاند.
افزایش هزینه انرژی، تنها به بخش حملونقل محدود نمانده و به سرعت به زنجیره تأمین جهانی سرایت کرده است. رشد قیمت سوخت، هزینه تولید و توزیع کالاهای اساسی از جمله نان را افزایش داده و فشار مضاعفی بر مصرفکنندگان وارد کرده است؛ موضوعی که موجب شکلگیری نارضایتیهای عمومی در کشورهای مختلف شده است.
بر اساس گزارشها، قیمت بنزین در بازارهای جهانی تا ۳۵ درصد افزایش یافته و قیمت نفت برنت نیز با ادامه روند صعودی، بار دیگر رشد حدود ۳ درصدی را تجربه کرده است. در این میان، قیمت سوخت جت با جهشی بیسابقه، به حدود ۱۸۰۰ دلار رسیده که میتواند صنعت هوانوردی اروپا را در هفتههای آینده با بحران جدی و حتی توقف پروازها مواجه کند.
کارشناسان اقتصادی تأکید میکنند مسئله اصلی، صرفاً افزایش قیمتها نیست، بلکه تداوم این روند صعودی است که اقتصاد جهانی را تهدید میکند. تازهترین گزارش تورم در آمریکا نیز حاکی از وضعیت نگرانکننده بازار انرژی است؛ بهطوریکه رشد قیمت بنزین در این گزارش بیسابقه توصیف شده است.
افزایش قیمت انرژی، سایر بازارهای مالی را نیز تحت تأثیر قرار داده و به کاهش حدود ۸ درصدی ارزش بازارهای سهام جهان منجر شده است. بر این اساس، از مجموع ارزش ۱۲۰ تا ۱۳۰ تریلیون دلاری بازارهای جهانی، نزدیک به ۱۰ تریلیون دلار از بین رفته که حدود ۴۲ درصد این کاهش، مربوط به بورس نیویورک بوده است.
در چنین شرایطی، نگاهها به تصمیم پیشروی فدرال رزرو آمریکا دوخته شده است. قرار است سهشنبه آینده نرخ بهره تعیین شود؛ تصمیمی که به اعتقاد تحلیلگران، میتواند اقتصاد آمریکا را وارد مرحلهای تازه از فشارها کند؛ مرحلهای که یا با رکود تورمی همراه خواهد بود یا به تشدید کسری بودجه منجر میشود.
گزارش از نرگس معزی خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما
