به گزارش گروه بینالملل خبرگزاری تسنیم، پروازهای آموزشی و تمرینی نیروی هوایی جمهوری آذربایجان با مشارکت جنگندههای پیشرفته «جیاف-17 سی بلاک 3» (JF-17C Block III) بازتاب گستردهای در میان تحلیلگران نظامی بینالمللی داشته است.
نشریات معتبر و تخصصی در حوزه نظامی نظیر «جینز اینتلیجنس» (Janes Intelligence)، «اوییشن ویک» (Aviation Week) و «دیفنس سکیوریتی آسیا» (Defense Security Asia) گزارشها و تحلیلهای مفصلی در این باره منتشر کردهاند.
تحلیلگران نظامی ارزیابی میکنند که الحاق این جنگندهها به ناوگان هوایی جمهوری آذربایجان «موازنه قوا در منطقه را به طور بنیادین تغییر میدهد».
روز گذشته، دفتر مطبوعاتی وزارت دفاع جمهوری آذربایجان اعلام کرد که یگانهای هوایی این کشور پروازهای آموزشی و تمرینی خود را با موفقیت به انجام رساندهاند. بر اساس برنامهریزیهای صورتگرفته، پروازهای عملیاتی با استفاده از جنگندههای «جیاف-17 سی»، هواپیماهای آموزشی رزمی «ال-39» و جنگندههای تهاجمی ارتقایافته «سوخو-25 امال» و «سوخو-25» اجرا شد.
در اطلاعیه این وزارتخانه آمده است: «در جریان این رزمایش، خلبانان پروازهای انفرادی و گروهی را انجام داده و مهارتهای خود را در زمینه هماهنگی در حریم هوایی، اجرای ماموریتهای رزمی فرضی، مانورهای تاکتیکی، کشف و انهدام اهداف و همچنین اتخاذ تصمیمات صحیح در شرایط اضطراری ارتقا دادند. در این تمرینات که با هدف افزایش آمادگی رزمی و تخصص کادر پروازی برگزار شد، تمرکز اصلی بر اجرای دقیق و ایمن ماموریتها در شرایط مختلف جوی و تاکتیکی و بهبود قابلیتهای کاربرد رزمی تجهیزات هوانوردی قرار داشت.»
لازم به ذکر است که در تاریخ 25 سپتامبر 2024 (4 مهر 1403)، در فرودگاه بینالمللی حیدر علیاف، جنگندههای مدرن، سبک و چندمنظوره «جیاف-17 سی» که قابلیت عملیات در تمامی شرایط آبوهوایی و حالتهای روز و شب را دارند، به الهام علیاف، رئیسجمهوری و فرمانده کل قوای جمهوری آذربایجان معرفی شدند.
این جنگندهها که محصول پروژه مشترک «مجتمع هوانوردی پاکستان» و «شرکت گروه صنایع هواپیمایی چنگدو» چین هستند، هماکنون به طور رسمی به زرادخانه نیروی هوایی ارتش جمهوری آذربایجان پیوستهاند.
بزرگترین نوسازی هوایی قفقاز جنوبی طی یک دهه اخیر
پایگاه «دیفنس سکیوریتی آسیا» به عنوان یکی از نشریات پیشرو در حوزه تحلیلهای نظامی مستقر در مالزی، در یک مقاله تحلیلی جامع با پرداختن به این موضوع، خاطرنشان کرده که تجهیز نیروی هوایی جمهوری آذربایجان به جنگنده چندمنظوره «جیاف-17 بلاک 3»، در واقع «بزرگترین و مهمترین نوسازی هوانوردی رزمی در منطقه قفقاز جنوبی طی یک دهه گذشته» به شمار میرود.
به نوشته این نشریه، این رویداد معادلات منطقهایِ نمایش قدرت، ظرفیتهای جنگ شبکهمحور و نبردهای هوایی در فواصل دور را به طرز چشمگیری متحول میسازد.
این پایگاه تحلیلی میافزاید: «تصمیم باکو برای خرید این جنگندهها، مهر تاییدی بر این برآورد راهبردی جمهوری آذربایجان است که درگیریهای منطقهای آینده، به جای تکیه بر دکترینهای منسوخ نبردهای هوایی دوران شوروی، به طور روزافزونی به استفاده از موشکهای هوا به هوای دوربرد، سیستمهای هدایتشونده توزیعشده، قابلیتهای حملات نقطهزن و همچنین مقاومت در برابر جنگ الکترونیک وابسته خواهد بود.»
تقویت ائتلاف سهجانبه نظامی؛ باکو، آنکارا و اسلامآباد
تحلیلگران بر این باورند که الحاق این جنگندهها به ساختار نظامی جمهوری آذربایجان، موجب تقویت همکاریهای دفاعی سهجانبه میان باکو، پاکستان و ترکیه خواهد شد. دلیل این امر آن است که پلتفرم عملیاتی «جیاف-17» به طور فزایندهای از قابلیت تعامل و هماهنگی با سیستمهای پهپادی ترکیه، غلافهای نشانهگذاری هدف «آسلپاد» (ASELPOD) ساخت شرکت ترکیهای «آسلسان» (Aselsan)، لینکهای انتقال دادههای تاکتیکی و همچنین معماریهای گستردهتر مدیریت دیجیتال میدان نبرد — که بر اساس استانداردهای ناتو توسعه یافتهاند — پشتیبانی میکند.
این نشریه نظامی مالزیایی در ادامه مینویسد: «رونمایی عمومی از این جنگنده برای رئیسجمهور الهام علیاف و پرواز نمایشی متعاقب آن بر فراز آسمان باکو در روز پیروزی، یک پیام راهبردی و هدفمند را مخابره کرد که مخاطب آن به طور همزمان هم افکار عمومی داخلی بود و هم طراحان نظامی ارمنستان و قدرتهای فرامنطقهای که تغییرات موازنه نظامی را با دقت رصد میکنند.»
عبور از دکترین شوروی و تمرکز بر جنگ شبکهمحور
کارشناسان نظامی معتقدند سازگاری این جنگنده با موشکهای هوا به هوای دوربرد و پیشرفته چینی مدل «پیال-15 ای» (PL-15E)، توانمندی جمهوری آذربایجان را برای رهگیری و انهدام اهداف هوایی به شدت افزایش میدهد؛ چرا که طبق دادههای موجود، برد عملیاتی این موشکها فراتر از برد بسیاری از جنگندههای فرسوده منطقهای است که هماکنون در محیط عملیاتی قفقاز جنوبی حضور دارند.
این پایگاه تحلیلی در ادامه میافزاید: «این خرید نظامی به وضوح نشان میدهد که چگونه قدرتهای منطقهای، به جای توسعه یا خرید پلتفرمهای گرانقیمت نسل پنجم غربی — که با محدودیتهای شدید صادراتی و هزینههای سرسامآور نگهداری همراه هستند — روی آوردن به جنگندههای چندمنظوره و مقرونبهصرفهتری را در اولویت قرار دادهاند که مجهز به رادارهای آرایه فازی فعال (AESA)، قابلیتهای حمله دقیق و ابزارهای جنگ شبکهمحور هستند. بدین ترتیب، جمهوری آذربایجان پس از پاکستان، میانمار و نیجریه، به چهارمین کاربر جهانی جنگندههای جیاف-17 تبدیل شده است که این امر، اعتبار عملیاتی بینالمللی این جنگنده را ارتقا میبخشد.»
ادغام سیستمهای جستجو و ردیابی مادون قرمز، سامانههای هشدار نزدیک شدن موشک و نمایشگرهای نصبشده روی کلاه خلبان، آگاهی محیطی خلبان را در طول عملیاتهای پرخطر که با حضور سیستمهای پدافند هوایی مدرن یا محیطهای آلوده به جنگ الکترونیک در قفقاز جنوبی همراه است، به میزان چشمگیری افزایش میدهد. توانمندی جنگنده جیاف-17 بلاک 3 در انهدام اهداف فراتر از میدان دید بصری (BVR) معادلات منطقهای برتری هوایی را در مناطق مورد مناقشه دگرگون میسازد.
شعاع رزمی این جنگنده که بیش از 900 کیلومتر برآورد میشود، ظرفیتهای تهاجمی جمهوری آذربایجان را توسعه داده و امکان اجرای عملیاتهای هوایی طولانیمدت را در بخشهای وسیعتری از منطقه خزر فراهم میکند.
علاوه بر این، قابلیت حمل موشکهای ضدکشتی از جمله موشک «سی-802 ایکی» (C-802AK)، قدرتنمایی باکو در پهنه دریایی را دوچندان کرده و ظرفیت دفاع از زیرساختهای استراتژیک انرژی در دریای خزر را تقویت میکند.
برنامه نوسازی تسلیحاتی باکو همچنین نشاندهنده گذار ارتش این کشور به سوی جنگ شبکهمحور است، زیرا این جنگندهها میتوانند در چارچوب ساختارهای یکپارچه اطلاعاتی و شناسایی، با پهپادهای بایراکتار ترکیه و سیستمهای هدایت خارجی به صورت هماهنگ عمل کنند.
دیفنس سکیوریتی آسیا در پایان گزارش خود تصریح میکند: «دستیابی جمهوری آذربایجان به جنگنده جیاف-17 بازتابی از درسهایی است که باکو از درگیریهای منطقهای اخیر آموخته است؛ جایی که سیستمهای بدون سرنشین و شبکههای هدفگیری دیجیتال، موفقیت عملیاتی در برابر ساختارهای نظامی منسوخ را رقم میزنند. ارتش جمهوری آذربایجان اکنون قابلیتهای مدرن جنگندههای خود را با تجربه غنی جنگ پهپادی که در طول عملیاتهای پیشین در قرهباغ به دست آورده، تلفیق کرده است.»
انتهای پیام/
