به گزارش همشهری آنلاین، ورود ایرانچکهای پانصدهزارتومانی به چرخه پولی ایران به گفته بانک مرکزی با هدف مدیریت و تسهیل گردش نقد صورت میگیرد که قرار است جایگزین حجم انبوهی از اسکانسهای کوچکتر شود و البته این به معنای اجرای سیاست پولی جدید را افزایش حجم نقدینگی نیست.
اولین ایرانچک به ارزش ۵۰۰ هزار ریال با طرح بارگاه امام رضا(ع) ۱۳ مهر ۱۳۸۷ منتشر شد و بانک مرکزی در پایان همان ماه یعنی ۳۱ مرداد سال ۱۳۸۷ ایرانچکهای یک میلیون ریالی را هم در سبد پول ایرانیان قرار داد و حالا پس از ۱۷ سال از ایرانچکی با ارزش ۱۰ برابر نخستین برگ ایرانچک منتشر شده در پس از انقلاب روانه چرخه پولی ایران میشود. آیا باید منتظر انتشار و عرضه ایرانچکهایی به ارزش ۱۰ میلیون ریالی یا همان یک میلیون تومانی هم در سال آینده باشیم؟
مهاجرت پولی از اسکناس به ایرانچک
هم اکنون ۱۰ قطعه اسکناس در چرخه پولی ایران جریان دارد که همه پس از انقلاب منتشر شده است. از اسکناسهای ۱۰۰ ریالی تا ۱۰۰ هزار ریالی اما شاید برای بسیاری از ایرانیان این اسکناسها از رده خارج باشند و ارزش ریالی خود را در مبادلات روزمره از دست داده باشند. بانک مرکزی هرچند در سال ۱۳۸۷ همزمان با انتشار اسکناسهای با ارقام درشت آن زمان، نسبت به انتشار و توزیع ایرانچک اقدام کرد اما به تدریج روند انتشار اسکناسهای با ارقام بالاتر از ۱۰۰ هزار ریالی متوقف شد و سیاست مهاجرت از اسکناس به ایرانچک را در اولویت کار خودش قرار داد.
صفرها محو میشود
نکته مهم اینکه از زمان انتشار ایرانچکهای سری دوم با طرح روی جلد بارگاه امام رضا (ع) در ۱۱ دیماه ۱۳۹۷ بانک مرکزی اقدام به کم رنگکردن ۴ صفر از روی این ایرانچکها کرد تا اذهان مردم را برای ورود به عصر حذف ۴ صفر کلید زد. با مصوبه مجلس قرار است تا ۲ سال آینده ۴ صفر از مقابل اسکناسها هم شروع شود و از قضا دولت لایحه بودجه سال آینده را بر مبنای ریال جدید با حذف ۴ صفر تقدیم به مجلس کرده تا مردم ایران شاهد عصر جدید آرایش پولی باشند.
اسکناسهای درشتتر چاپ میشود؟
از زمان انتشار اسکناسهای ۱۰۰ هزار ریالی، بانک مرکزی اسکناس درشتتر چاپ نکرده اما به نظر میرسد با حذف ۴ صفر، سیاست این بانک تغییر و ناچار به انتشار اسکناسهای جدید با ارقام درشتتر یا اسکناسهای با قدرت خرید بیشتر با واحد پول جدید شود. خروج بسیاری از اسکناسهای در جریان از چرخ پولی کشور طی سالهای اخیر هزینه انتشار و نگداری اسکناس را بالا برده و کارایی آنها را از بین برده تا جایی که عملا استفاده از مسکوکات موضوعیت خود را هم از دست داده است.
اقتدار نمادین پولی با انتشار مسکوکات و اسکناسهای با ارزش پولی بخشی از سیاستی است که بانک مرکزی دنبال میکند، افزون بر اینکه انتظار میرود با این اقدام داد و ستدهای خرد در بین مردم با این اسکناسهای جدید رونق بگیرد. گفتنی است. اولین اسکناسهای مدرن ایران در دوره قاجار چاپ شد و تا دهه ۱۳۴۰، بالاترین اسکناس در گردش ۱۰۰ تومانی بود. پس از انقلاب، اولین اسکناس با ارزش اسمی بالا (۱۰۰۰ تومانی) در سال ۱۳۷۱ و اسکناس ۱۰۰۰۰ تومانی در سال ۱۳۸۴ منتشر شد. شتاب گرفتن انتشار اسکناسهای با ارزش اسمی بالا از دهه ۱۳۹۰ نشاندهنده شتاب در کاهش ارزش پول ملی است.
