چند روزی است که اختلال گسترده GPS تهران و ابزارهای نقشه و مسیریاب را تحت تأثیر قرار داده و از راننده تاکسی اینترنتی گرفته تا پیک و مسافران روزمره سفرهای شهری، برای یافتن بهترین و خلوتترین مسیرها، با این اختلال به دردسر افتادهاند. این روزها بارها پیش میآید که رانندگان تاکسیهای اینترنتی از مسافر میخواهند درباره مسیر به آنها راهنمایی کند. همین امروز همسر یکی از همکاران خود ما که با مسیرهای شهری آشنایی نداشت، بدون امکان استفاده از ابزارهای مسیریاب، ساعتها در تهران سرگردان شد. اینها نشان میدهد که در زندگی شهری امروز، بهویژه در کلانشهرهایی مانند تهران، امکان استفاده از ابزارهای نقشه و مسیریاب چقدر اهمیت دارد.
اهمیت موضوع وقتی بیشتر میشود که بدانیم تهران در روزهای آینده میزبان میلیونها نفری خواهد بود که برای شرکت در مراسم تشییع به این شهر میآیند. بسیاری از این افراد با خیابانها، محدودیتهای ترافیکی، مسیرهای جایگزین و حتی جغرافیای کلی شهر آشنایی ندارند. در چنین شرایطی، مسیریابها وسیلهای ضروری برای هدایت جمعیت، کاهش سردرگمی و کاستن از فشار ترافیکی هستند. این افراد باید برای شرکت در مراسم به مرکز شهر بیایند و احتمالاً پس از مراسم به اماکن استقرار خود بازگردند. این رفتوآمد بدون ابزارهای مسیریاب، میتواند بسیار دشوار و آزاردهنده باشد.
به این ترتیب، در زمانی که نیاز به GPS بیش از هر زمان دیگری احساس میشود، اختلال آن شدیدتر شده است. اختلال GPS در شلوغترین مناسبت تهران، میتواند نظم تردد شهری را مختل کند، زمان رسیدن مردم به مقصد را افزایش دهد، مسیرهای امدادی را با مشکل روبهرو کند و حتی تجربه حضور در پایتخت را برای مهمانانش به تجربهای پرتنش و گیجکننده بدل کند.
در دنیای امروز، حملونقل، خدمات شهری، تاکسیهای آنلاین، پلتفرمهای ارسال کالا و حتی مدیریت بحران، همه به لایهای از زیرساخت دیجیتال متکیاند که GPS یکی از مهمترین اجزای آن است و زمانی که این سامانه از کار بیفتد، بخشی از نظم نامرئی شهر مختل میشود.
مسئله دیگر، نبود شفافیت درباره منشأ و ابعاد این اختلال است. اگر این وضعیت علتی امنیتی دارد، باید توضیح داده شود و اگر هم منشأ آن فنی است، انتظار میرود دستگاههای مسئول با سرعت و صراحت بیشتری درباره زمان رفع مشکل و راهکارهای جایگزین اطلاعرسانی کنند.