گوگل اعلام کرد این سیستم که در نزدیک به ۱۰۰ کشور در دسترس است، روز چهارشنبه هشدارهایی را ارسال کرد که به ۱۱.۴میلیون نفر رسید و به کاربران از چند ثانیه تا حداکثر دو دقیقه قبل از وقوع زلزلههای قدرتمند پی در پی اطلاع داد. چندین کشور، از جمله ژاپن، مکزیک، کانادا و ایالات متحده، سیستمهای هشدار اولیه تحت مدیریت دولت دارند. این سیستمها تا حد زیادی به شبکههای منطقهای گسترده حسگرهای زیرزمینی متکی هستند که زلزله را تشخیص میدهند و میتوانند از طریق تنظیمات هشدار دولتی که اغلب بهطور پیشفرض فعال هستند، به اکثر تلفنها - آیفون یا اندروید - هشدار ارسال کنند.
وقتی زلزله رخ میدهد، دو نوع موج با سرعتهای مختلف منتشر میکند. امواج اولیه سریع و ملایمتر یا امواج P، با سرعت چهار مایل در ثانیه حرکت میکنند و احتمال تخریب کمتری دارند. امواج ثانویه کندتر و قویتر یا امواج S، تقریبا با نصف این سرعت حرکت میکنند و لرزش ایجاد میکنند. وقتی امواج P از زیر زمین شروع به انتشار میکنند، گوشیهای اندروید ارتعاشات را حس میکنند، شروع به جمعآوری دادهها میکنند و آن را برای پردازش به سرورهای گوگل ارسال میکنند. سرورها از اطلاعات بسیاری از گوشیها برای تشخیص وقوع زلزله استفاده میکنند. گوشیها باید ثابت باشند - مثلا روی میز یا در کیفی روی زمین، و نه در جیب کسی که در حال راه رفتن است - تا بتوانند زلزله را حس کنند. این سیستم به سرعت محل و بزرگی زلزله را تخمین میزند و سپس هشدارهایی را به تلفنها ارسال میکند. همه تلفنهای اندروید در منطقه آسیبدیده این هشدارها را دریافت میکنند.
مارک استوگایتیس، مهندس ارشد گوگل که روی سیستم هشدار اولیه کار میکند، گفت: زمینلرزههای ونزوئلا در زیر مناطق پرجمعیت رخ دادند. تلفنها ظرف سه ثانیه امواج P اولین زمینلرزه را حس کردند. شش ثانیه بعد، سیستم زمینلرزه را شناسایی و اولین هشدارها را ارسال کرد.
استوگایتیس تصریح کرد که این سیستم بهطور مداوم در حال دریافت و پردازش دادهها است. با وقوع یک زلزله، سیستم اغلب بزرگی، زمان، مکان و منطقه هشدار را تغییر میدهد. استوگایتیس گفت که سیستم گوگل افزایش بزرگی زلزلههای ونزوئلا را حس کرد و «منطقه هشدار با افزایش زلزله بزرگتر دریافت کرد». چند ثانیه پس از زلزله اول، زلزله دوم و قویتری رخ داد و هشدارهای بیشتری ارسال شد. او گفت: «از آنجا که امواج لرزهای هر دو رویداد با یکدیگر همپوشانی داشتند، سیستم آن را به عنوان یک رویداد بزرگ واحد در نظر گرفت و به کسانی که لرزش ناشی از هر دو رویداد را تجربه میکردند، هشدار داد.»
در این میان فاصله مهم است. هرچه افراد از زلزله دورتر باشند، احتمال دریافت هشدار اولیه بیشتر است و به آنها زمان بیشتری برای اقدام قبل از شروع لرزش میدهد. رساندن هشدارهای به موقع به افرادی که به زلزله نزدیکتر هستند، چالش برانگیزتر است. این هشدارها معمولا زمانی میرسند که لرزش از قبل شروع شده است. گوگل برای زلزلههایی با بزرگی ۴.۵ ریشتر و بالاتر که به اندازه کافی قدرتمند هستند تا خساراتی را به بار آورند، هشدارهایی ارسال میکند. افراد بسته به بزرگی تخمینی محل حضورشان، انواع مختلفی از هشدارها را دریافت میکنند. یکی از آنها صدای بلندی ایجاد میکند و از پیامهای فوری برای اطلاعرسانی به مردم استفاده میکند تا در مناطقی که احتمال لرزش شدید وجود دارد، اقدامات فوری انجام دهند، دیگری بوق میزند تا به مردم بگوید آماده باشند و سومی به مردم هشدار میدهد که در مناطقی که احتمال لرزش خفیفتر وجود دارد، هوشیار باشند.